در حال بارگذاری صفحه شواهد…
دانستن اینکه یک مکمل مؤثر است اهمیت زیادی دارد، اما به همان اندازه مهم است که بدانیم آیا مصرف آن ایمن است یا خیر. بخش اطلاعات ایمنی آقای بدنساز، اطلاعاتی مبتنی بر شواهد درباره مهمترین جنبههای ایمنی، از جمله عوارض جانبی، تداخلات و احتیاطهای لازم برای گروههای خاص یا افراد مبتلا به برخی بیماریها ارائه میدهد. اطلاعات مربوط به ایمنی مکملها همیشه بهراحتی در دسترس نیست و تفسیر آن نیز میتواند دشوار باشد. به همین دلیل، تیم پژوهشگران آقای بدنساز، پژوهشهای موجود را با دقت بررسی، تحلیل و جمعبندی کردهاند تا به شما و مراجعانتان کمک کنند تصمیمهایی آگاهانهتر و ایمنتر بگیرید.
آقای بدنساز برای انجام این فرایند از هوشواره مولد استفاده نمیکند.
احتیاط: نگرانیهای مربوط به کیفیت
مطالعاتی در لهستان، فلسطین و لیبی نشان دادند مقدار آهن مکملها اغلب با برچسب مطابقت ندارد و ممکن است کمتر یا بیشتر از مقدار اعلامشده باشد. (۱۷۷ و ۱۷۸ و ۱۷۹ و ۱۸۰)
یبوست، تهوع و اسهال شایعترین عوارض گوارشی آهن خوراکیاند و حتی با دوز کم گزارش میشوند. مصرف همراه غذا ممکن است بعضی عوارض را کاهش دهد، اما جذب آهن را نیز کم میکند. شاید بعضی اشکال آهن بهتر تحمل شوند، ولی شواهد قوی و مطالعات مقایسهای کافی نیست(۱۰۵، ۹۶، ۱۸۴ و ۱۸۵).
| عارضه | جزئیات |
|---|---|
| یبوست(۲، ۱۰۴، ۱۰۵ و ۹۶) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| اسهال(۲، ۱۰۴، ۱۰۵، ۹۶ و ۱۰۶) | روش مصرف: خوراکی، وریدی روش مصرف: خوراکی، وریدی |
| تهوع(۱۰۴، ۱۰۵، ۹۶ و ۱۰۶) | روش مصرف: خوراکی، وریدی روش مصرف: خوراکی، وریدی |
| تیرهشدن مدفوع(۱۰۵) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| درد شکم(۲، ۱۰۵ و ۱۰۶) | روش مصرف: خوراکی، وریدی روش مصرف: خوراکی، وریدی |
| استفراغ(۱۰۴، ۱۰۵، ۹۶ و ۱۰۶) | روش مصرف: خوراکی، وریدی روش مصرف: خوراکی، وریدی |
| سوزش معده(۱۰۵) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| نفخ(۱۰۵) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| زخم دستگاه گوارش(۱۰۳، ۹۸، ۹۹، ۱۰۰ و ۱۰۲) | روش مصرف: خوراکی دوز: فرآوردههای قرصی توضیحات: ممکن است مری یا معده را درگیر کند. علائم شامل درد شکم، تهوع، سوزش معده، دشواری بلع و مشاهده خون در استفراغ یا مدفوع هستند. روش مصرف: خوراکی دوز: فرآوردههای قرصی ممکن است مری یا معده را درگیر کند. علائم شامل درد شکم، تهوع، سوزش معده، دشواری بلع و مشاهده خون در استفراغ یا مدفوع هستند. |
| واکنشهای انفوزیون(۱۰۷، ۱۰۸، ۱۰۹ و ۱۰۶) | روش مصرف: وریدی توضیحات: علائم از خفیف تا شدید متفاوتاند و شامل گرگرفتگی، کهیر، خارش، فشار روی قفسه سینه یا پشت، تنگی نفس، افت فشار خون، افزایش ضربان قلب، عوارض عصبی، ایست قلبی و آنافیلاکسی هستند. روش مصرف: وریدی علائم از خفیف تا شدید متفاوتاند و شامل گرگرفتگی، کهیر، خارش، فشار روی قفسه سینه یا پشت، تنگی نفس، افت فشار خون، افزایش ضربان قلب، عوارض عصبی، ایست قلبی و آنافیلاکسی هستند. |
| هیپوفسفاتمی (کاهش فسفات)(۱۰۷) | روش مصرف: وریدی روش مصرف: وریدی |
| مسمومیت(۹۴، ۱۱۰، ۱۱۱ و ۱۱۲) | روش مصرف: خوراکی، وریدی توضیحات: دوز بالا، دستکم ۲۰ میلیگرم آهن عنصری بهازای هر کیلوگرم وزن بدن، میتواند مسمومیت ایجاد کند. علائم شامل استفراغ، آسیب و خونریزی گوارشی، نکروز کبد، نارسایی چنداندامی، شوک، اسیدوز متابولیک، کما و مرگ هستند. گاهی علائم اولیه گوارشی ۶ تا ۲۴ ساعت پس از مصرف موقتاً بهتر میشوند و سپس عوارض جدی عمومی پیشرفت میکنند. هفتهها بعد نیز انسداد گوارشی، سیروز کبد و آسیب مغزی ممکن است رخ دهد. روش مصرف: خوراکی، وریدی دوز بالا، دستکم ۲۰ میلیگرم آهن عنصری بهازای هر کیلوگرم وزن بدن، میتواند مسمومیت ایجاد کند. علائم شامل استفراغ، آسیب و خونریزی گوارشی، نکروز کبد، نارسایی چنداندامی، شوک، اسیدوز متابولیک، کما و مرگ هستند. گاهی علائم اولیه گوارشی ۶ تا ۲۴ ساعت پس از مصرف موقتاً بهتر میشوند و سپس عوارض جدی عمومی پیشرفت میکنند. هفتهها بعد نیز انسداد گوارشی، سیروز کبد و آسیب مغزی ممکن است رخ دهد. |
| عامل | توضیحات تداخل | سطح شواهد | شدت |
|---|---|---|---|
| آنتیبیوتیکهای تتراسایکلین(۱۱۳، ۱۱۴، ۱۱۵، ۱۱۶ و ۱۱۷) | آهن ممکن است به تتراسایکلینها متصل شود و جذب و اثر درمانی هر دو را کاهش دهد. این تداخل با کمپلکس آهن پلیمالتوز مشاهده نشده است. توصیه میشود تتراسایکلین ۲ ساعت پیش یا ۴ ساعت پس از مکمل آهن مصرف شود. | احتمال زیاد | شدید |
| آنتیبیوتیکهای فلوروکینولون(۱۱۸، ۱۱۹، ۱۲۰ و ۱۲۱) | آهن ممکن است به فلوروکینولونها متصل و جذب و اثر درمانی آنها را کاهش دهد. توصیه میشود فلوروکینولون ۲ ساعت پیش یا ۴ تا ۸ ساعت پس از مکمل آهن مصرف شود. | احتمال زیاد | شدید |
| سیکلوسپورین(۱۲۸) | در یک گزارش موردی، احتمال داده شد مکمل آهن جذب میکروامولسیون سیکلوسپورین را در بیمار پیوندی مختل کرده و سطح دارو را کمتر از حد مطلوب رسانده باشد. | محتمل | شدید |
| سفدینیر(۱۳۳، ۱۳۴، ۱۳۵ و ۱۳۶) | آهن ممکن است به سفدینیر متصل شود و جذب و اثربخشی آن را بهطور چشمگیری کاهش دهد. همچنین تشکیل کمپلکس آهن–سفدینیر و دفع آن در مدفوع ممکن است مدفوع قرمزِ بدون خون ایجاد کند. | محتمل | شدید |
| مهارکنندههای اینتگراز(۱۴۹ و ۱۵۰) | آهن ممکن است به مهارکنندههای اینتگراز متصل و جذب و اثربخشی آنها را کاهش دهد. این اثر فقط با دولوتگراویر گزارش شده، اما احتمالاً درباره داروهای دیگر این گروه نیز صدق میکند. | محتمل | شدید |
| لووتیروکسین(۱۲۲، ۱۲۳ و ۱۲۴) | آهن ممکن است به لووتیروکسین متصل و جذب و اثربخشی آن را کاهش دهد و علائم کمکاری تیروئید ایجاد کند. | احتمال زیاد | متوسط |
| پنیسیلامین(۱۲۵، ۱۲۶ و ۱۲۷) | آهن ممکن است به پنیسیلامین متصل و جذب و از نظر نظری اثربخشی آن را کاهش دهد. | احتمال زیاد | متوسط |
| داروهای کاهنده اسید معده(۱۳۷، ۱۳۸، ۱۳۹، ۱۴۰، ۱۴۱، ۱۴۲، ۱۴۳، ۱۴۴، ۱۴۵، ۱۴۶ و ۱۴۷) | آنتیاسیدها، مسدودکنندههای گیرنده H۲ و مهارکنندههای پمپ پروتون با افزایش pH معده ممکن است جذب و اثربخشی مکمل آهن را کاهش دهند. این اثر در همه مطالعات دیده نشده و همیشه از نظر بالینی مهم نیست. | احتمال زیاد | متوسط |
| لوودوپا(۱۵۳، ۱۵۴ و ۱۵۵) | آهن ممکن است به لوودوپا متصل و جذب و اثربخشی آن را کاهش دهد و علائم پارکینسون را بدتر کند. | احتمال زیاد | متوسط |
| کلسیم(۳۷، ۴۰ و ۱۴۶) | مصرف همزمان کلسیم ممکن است جذب آهن را بسته به نوع مکمل کاهش دهد. سیترات، فسفات و کلرید کلسیم جذب آهن سولفات را کاهش دادهاند، اما اهمیت بالینی روشن نیست. کربنات کلسیم اثری نشان نداد و در یک مطالعه ۳ ماهه، ترکیب آن با آهن سولفات بهاندازه آهن تنها برای درمان کمخونی مؤثر بود. | احتمال زیاد | متوسط |
| کاپتوپریل(۱۳۰) | آهن ممکن است به کاپتوپریل متصل و جذب و از نظر نظری اثربخشی آن را کاهش دهد. | محتمل | متوسط |
| متیلدوپا(۱۵۱، ۱۵۲ و ۱۵۳) | آهن ممکن است به متیلدوپا متصل و جذب و اثر کاهنده فشار خون آن را کاهش دهد. | محتمل | متوسط |
| کاربیدوپا(۱۵۴) | آهن ممکن است به کاربیدوپا متصل و جذب و اثربخشی آن را کاهش دهد. | محتمل | متوسط |
| منیزیم(۱۳۷ و ۱۳۹) | مصرف همزمان منیزیم ممکن است جذب و اثربخشی مکمل آهن را کاهش دهد. | محتمل | متوسط |
| یربا ماته(۱۵۶، ۱۵۷ و ۱۵۸) | یربا ماته، احتمالاً بهدلیل پلیفنولهای خود، ممکن است جذب و اثربخشی آهن را در مصرف همزمان کاهش دهد. | محتمل | متوسط |
| کورکومین(۱۵۹ و ۱۶۰) | دادههای انسانی متناقضاند. یک کارآزمایی نشان داد کورکومین همراه آهن سولفات، جذب آهن را طی ۳ ساعت کاهش نداد. در مقابل، یک گزارش موردی مصرف روزانه ۳٬۲۲۸ میلیگرم زردچوبه را با کمخونی فقر آهن مرتبط دانست که با قطع مکمل برطرف شد. مصرف حاد ظاهراً جذب کوتاهمدت را در بزرگسالان سالم مختل نمیکند، اما مصرف مداوم دوز بالا ممکن است دسترسی آهن را کاهش یا کمبود را در افراد دارای سطح پایین تشدید کند. | محتمل | متوسط |
| روی(۱۳۱ و ۱۳۲) | مصرف همزمان آهن و روی ممکن است جذب هر دو را کاهش دهد. هرچند احتمال کاهش اثربخشی وجود دارد، بیشتر شواهد اهمیت بالینی آن را اندک میدانند. | احتمال زیاد | خفیف |
| استامینوفن(۱۲۹) | آهن ممکن است به استامینوفن متصل و جذب آن را کاهش دهد، اما این تداخل احتمالاً از نظر بالینی مهم نیست. | محتمل | خفیف |
| سدیم بیکربنات(۱۴۰) | سدیم بیکربنات ممکن است جذب آهن را کاهش دهد. | محتمل | خفیف |
| عصارههای پانکراس(۱۶۳) | آنزیمهای پانکراس خارجی میتوانند جذب مکمل آهن را مختل کنند. | محتمل | نامشخص |
| بیسفسفوناتها(۱۴۸) | آهن ممکن است به بیسفسفوناتها متصل و جذب و از نظر نظری اثربخشی آنها را کاهش دهد. | نظری | نامشخص |
| پسیلیوم(۱۶۱ و ۱۶۲) | مطالعات آزمایشگاهی و حیوانی نشان میدهند مصرف همزمان پسیلیوم ممکن است جذب و فراهمی زیستی آهن خوراکی را کاهش دهد. موسیلاژ پسیلیوم به آهن دوظرفیتی در روده متصل میشود و مقدار آهن آزاد قابلجذب را کم میکند؛ بااینحال، این اثر در مطالعه انسانی مشاهده نشده است. | نظری | نامشخص |
| عامل | عارضه | پایش | مکملیاری |
|---|---|---|---|
| مهارکنندههای پمپ پروتون (PPIs)(۱۶۴، ۱۶۵، ۱۶۶، ۱۶۷، ۱۶۸، ۱۶۹، ۱۷۰ و ۱۴۷) | مطالعات مورد–شاهدی و گزارشهای موردی، مصرف طولانیمدت یکساله یا بیشتر را با افزایش خطر کمبود آهن مرتبط دانستهاند؛ این کمبود ظاهراً با قطع دارو برطرف میشود. مکمل ممکن است مؤثر باشد، اما نتایج یکسان نیستند. | پایش توصیه میشود | نامشخص |
| آنتاگونیستهای H۲(۱۶۴ و ۱۷۱) | مصرف طولانیمدت آنتاگونیستهای H۲ با افزایش خطر کمبود آهن مرتبط است. در کمخونی فقر آهن، مکمل خوراکی ممکن است مؤثر نباشد. | نامشخص | نامشخص |
| مسدودکنندههای کانال کلسیم(۱۷۲) | یک مطالعه مشاهدهای میان این داروها و افزایش خطر کمبود آهن در مبتلایان به نارسایی قلبی ارتباط یافت. برای اثبات علت و تعیین نیاز به پایش یا مکمل پژوهش بیشتری لازم است. | نامشخص | نامشخص |
| آسپرین(۱۷۳، ۱۷۴، ۱۷۵ و ۱۶۹) | آسپرین با افزایش خطر کمخونی فقر آهن مرتبط بوده است، اما شواهد ضعیف و نتایج ناسازگارند. | نامشخص | نامشخص |
وضعیت و اطلاعات ایمنی