در حال بارگذاری صفحه شواهد…
دانستن اینکه یک مکمل مؤثر است اهمیت زیادی دارد، اما به همان اندازه مهم است که بدانیم آیا مصرف آن ایمن است یا خیر. بخش اطلاعات ایمنی آقای بدنساز، اطلاعاتی مبتنی بر شواهد درباره مهمترین جنبههای ایمنی، از جمله عوارض جانبی، تداخلات و احتیاطهای لازم برای گروههای خاص یا افراد مبتلا به برخی بیماریها ارائه میدهد. اطلاعات مربوط به ایمنی مکملها همیشه بهراحتی در دسترس نیست و تفسیر آن نیز میتواند دشوار باشد. به همین دلیل، تیم پژوهشگران آقای بدنساز، پژوهشهای موجود را با دقت بررسی، تحلیل و جمعبندی کردهاند تا به شما و مراجعانتان کمک کنند تصمیمهایی آگاهانهتر و ایمنتر بگیرید.
آقای بدنساز برای انجام این فرایند از هوشواره مولد استفاده نمیکند.
احتیاط: نگرانیهای مربوط به کیفیت
مکملهای کلسیم، بهویژه انواع با منشأ طبیعی، ممکن است به سرب آلوده باشند. سرب در منابع تصفیهشده یا مصنوعی نیز، معمولاً کمتر و با غلظت پایینتر، یافت شده است. بیشتر پژوهشهای این موضوع قدیمیاند. (۲۰۶ و ۲۰۷ و ۲۰۸ و ۲۰۹ و ۲۱۰ و ۲۱۱)
مکمل کلسیم معمولاً خوب تحمل میشود. علائم گوارشی، بهویژه یبوست، شایعترین عوارض هستند. برخی مطالعات مشاهدهای افزایش خطر سنگ کلیه را مطرح کردهاند، اما بیشتر پژوهشها چنین خطری نیافتهاند(۵۷، ۵۵، ۵۸، ۵۹ و ۶۰).
| عارضه | جزئیات |
|---|---|
| یبوست(۷۱، ۶۸، ۷۲ و ۷۳) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| درد شکم(۷۲، ۷۳، ۷۱ و ۷۴) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| سوءهاضمه(۷۲ و ۷۳) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| نفخ(۷۲، ۷۴ و ۶۸) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| تهوع(۷۳ و ۷۱) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| گاز روده(۷۳ و ۶۸) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| کاهش اشتها(۷۳، ۷۴، ۷۵، ۷۶ و ۷۷) | روش مصرف: خوراکی توضیحات: کاهش اشتها بهندرت گزارش شده و یافتهای ثابت نیست. روش مصرف: خوراکی کاهش اشتها بهندرت گزارش شده و یافتهای ثابت نیست. |
| اسهال(۷۲ و ۶۸) | روش مصرف: خوراکی روش مصرف: خوراکی |
| سندرم شیر-قلیا(۴۶، ۷۸، ۷۹، ۸۰، ۸۱، ۸۲، ۸۳، ۸۴، ۸۵، ۸۶، ۶ و ۸۷) | روش مصرف: خوراکی دوز: معمولاً بیش از ۴۰۰۰ میلیگرم کلسیم المنتال از کربنات کلسیم در روز، اما گاهی تا ۱۰۰۰ میلیگرم در روز توضیحات: دوزهای بیشازحد کلسیم میتوانند کلسیم خون را بالا ببرند. سندرم شیر-قلیا شایعترین علت گزارششده افزایش کلسیم مرتبط با کربنات کلسیم است و با افزایش کلسیم، آلکالوز متابولیک و نارسایی کلیه مشخص میشود. علائم شامل سردرد، خستگی، سرگیجه، تهوع، استفراغ، ضعف عضله، گیجی، کاهش اشتها و کاهش وزن است. روش مصرف: خوراکی دوز: معمولاً بیش از ۴۰۰۰ میلیگرم کلسیم المنتال از کربنات کلسیم در روز، اما گاهی تا ۱۰۰۰ میلیگرم در روز دوزهای بیشازحد کلسیم میتوانند کلسیم خون را بالا ببرند. سندرم شیر-قلیا شایعترین علت گزارششده افزایش کلسیم مرتبط با کربنات کلسیم است و با افزایش کلسیم، آلکالوز متابولیک و نارسایی کلیه مشخص میشود. علائم شامل سردرد، خستگی، سرگیجه، تهوع، استفراغ، ضعف عضله، گیجی، کاهش اشتها و کاهش وزن است. |
| بیماری قلبیعروقی(۸۸، ۸۹، ۹۰ و ۹۱) | روش مصرف: خوراکی توضیحات: فراتحلیلها احتمال افزایش خطر بیماری قلبیعروقی، از جمله حمله قلبی، را مطرح کردهاند، اما نتایج متناقض است و بیشتر مطالعات روی زنان یائسه و با پیامد ثانویه قلبی انجام شدهاند. روش مصرف: خوراکی فراتحلیلها احتمال افزایش خطر بیماری قلبیعروقی، از جمله حمله قلبی، را مطرح کردهاند، اما نتایج متناقض است و بیشتر مطالعات روی زنان یائسه و با پیامد ثانویه قلبی انجام شدهاند. |
| عامل | توضیحات تداخل | سطح شواهد | شدت |
|---|---|---|---|
| ویتامین D(۵۶، ۹۲، ۹۳، ۹۴، ۴۶، ۹۵ و ۹۶) | ویتامین D جذب کلسیم را افزایش میدهد و در دوزهای بالا و طولانی ممکن است خطر سنگ کلیه، افزایش کلسیم خون و سندرم شیر-قلیا را بالا ببرد. با وجود مصرف رایج همزمان، این عوارض نادرند. | احتمال زیاد | شدید |
| مهارکنندههای اینتگراز(۱۰۳، ۱۰۴، ۱۰۵، ۱۰۶، ۱۰۷ و ۱۰۸) | کلسیم میتواند جذب این داروهای مورد استفاده در HIV را کاهش دهد و اثربخشی را کم کند. در گزارشهای موردی، افزایش بار ویروسی نیز مطرح شده است. | احتمال زیاد | شدید |
| دیورتیکهای تیازیدی(۹۵، ۹۶، ۹۷، ۹۸ و ۹۹) | تیازیدها دفع کلیوی کلسیم را کاهش میدهند و همراه مکمل ممکن است خطر افزایش کلسیم خون و سندرم شیر-قلیا را بالا ببرند. | محتمل | شدید |
| آنتیبیوتیکهای تتراسایکلین(۱۰۹، ۱۱۰ و ۱۱۱) | کلسیم ممکن است جذب و اثربخشی تتراسایکلینها را کاهش دهد، هرچند بیشتر پژوهشها از شیر و نه مکمل کلسیم استفاده کردهاند. | محتمل | شدید |
| مسدودکنندههای کانال کلسیم(۱۳۰، ۱۳۱، ۱۳۲، ۱۳۳، ۱۳۴ و ۱۳۵) | کلسیم ممکن است اثر داروهایی مانند وراپامیل و نیفدیپین را کاهش دهد، اما شواهد متناقض است. این اثر بیشتر با کلسیم وریدی گزارش شده و برای مکمل خوراکی ثابت نشده است. | محتمل | شدید |
| دیگوکسین(۱۳۶، ۱۳۷، ۱۳۸، ۱۳۹ و ۱۴۰) | سطح بالای کلسیم همراه داروهای دیجیتالیس ممکن است اثر قلبی همافزا و علائم مسمومیت ایجاد کند. گزارشها بیشتر در افزایش کلسیم ناشی از بیماری یا کلسیم وریدی بودهاند و این تداخل با مکمل خوراکی گزارش نشده است. | محتمل | شدید |
| لیتیوم(۱۲۵) | لیتیوم خطر افزایش کلسیم خون را بالا میبرد. از نظر نظری، ترکیب آن با مکمل کلسیم خطر را بیشتر میکند، اما گزارشی وجود ندارد. | نظری | شدید |
| لووتیروکسین(۱۰۰، ۱۰۱ و ۱۰۲) | کلسیم ممکن است جذب و اثربخشی لووتیروکسین را کاهش دهد. این مشکل با فرم مایع یا مصرف کلسیم دستکم چهار ساعت پس از لووتیروکسین کمتر است. | احتمال زیاد | متوسط |
| آنتیبیوتیکهای فلوروکینولون(۱۱۲ و ۱۱۳) | کلسیم میتواند جذب و سطح فلوروکینولونها را کاهش دهد و اثربخشی آنها را کم کند. | احتمال زیاد | متوسط |
| داروهای کاهنده اسید معده(۴۴، ۱۱۶، ۱۱۷، ۱۱۸، ۱۱۹، ۱۲۰، ۱۲۱ و ۱۲۲) | مهارکنندههای پمپ پروتون و آنتاگونیستهای H۲ جذب کربنات کلسیم را کاهش میدهند. استفاده از سیترات یا لاکتات کلسیم ممکن است از این تداخل جلوگیری کند. | احتمال زیاد | متوسط |
| آهن(۱۲۷، ۱۲۸ و ۱۲۹) | اثر کلسیم بر جذب آهن به نوع مکمل بستگی دارد. سیترات، فسفات و کلرید کلسیم ممکن است جذب سولفات آهن را کاهش دهند، اما اهمیت بالینی روشن نیست. کربنات کلسیم در برخی پژوهشها اثری نداشته است. | احتمال زیاد | متوسط |
| بیسفسفوناتها(۱۱۴ و ۱۱۵) | کلسیم ممکن است جذب، سطح و اثربخشی بیسفسفوناتها را در مصرف همزمان کاهش دهد. | محتمل | متوسط |
| سوتالول(۱۲۳ و ۱۲۴) | برخی پژوهشها کاهش جذب سوتالول با کلسیم را مطرح کردهاند، اما پژوهشهای دیگر اثری نیافتهاند. | محتمل | متوسط |
| روی(۱۲۶) | کلسیم ممکن است جذب و اثر درمانی روی را کاهش دهد. بهتر است مکمل روی همزمان با مکمل کلسیم یا غذای پرکلسیم مصرف نشود. | محتمل | متوسط |
| تیرزپاتاید(۱۴۷) | تیرزپاتاید ممکن است متابولیسم کلسیم را مختل و خطر افزایش کلسیم خون را بالا ببرد. یک مورد شبیه سندرم شیر-قلیا گزارش شده است. سطح کلسیم در مصرف همزمان باید پایش شود. | محتمل | متوسط |
| آگونیستهای GLP-۱(۱۴۸ و ۱۴۹) | این داروها ممکن است خطر افزایش کلسیم خون را بالا ببرند، بهویژه همراه داروها یا مکملهای افزایشدهنده کلسیم مانند تیازیدها و ویتامین D. شواهد عمدتاً مشاهدهای و موردی است. | محتمل | متوسط |
| منیزیم(۱۴۲، ۱۴۳، ۱۴۴ و ۱۴۵) | از نظر نظری کلسیم جذب منیزیم را کاهش میدهد، اما شواهد انسانی متناقض است. دوزهای کمتر از ۲۰۰۰ میلیگرم در روز احتمالاً اثری ندارند. | محتمل | نامشخص |
| لیکوپن(۱۴۶) | مصرف غذای حاوی لیکوپن، مانند گوجهفرنگی، همراه کربنات کلسیم جذب لیکوپن را حدود ۸۰ درصد کاهش داده است و ممکن است درباره مکمل لیکوپن نیز صدق کند. | محتمل | نامشخص |
| استرانسیم(۱۴۱) | استرانسیم و کلسیم بهدلیل ویژگیهای شیمیایی مشابه برای جذب رقابت میکنند و ممکن است جذب یکی یا هر دو کاهش یابد. | نظری | نامشخص |
| عامل | عارضه | پایش | مکملیاری |
|---|---|---|---|
| دنوزوماب(۱۵۰، ۱۵۱، ۱۵۲، ۱۵۳ و ۱۵۴) | این دارو ممکن است چند هفته تا چند ماه پس از شروع، کاهش شدید کلسیم ایجاد کند. پایش، بهویژه در اختلال کلیه، متاستاز استخوانی یا مصرف داروهای کاهنده کلسیم، توصیه میشود. کلسیم و ویتامین D ممکن است خطر را کم کنند. | پایش توصیه میشود | مکملیاری مؤثر است |
| گلوکوکورتیکوئیدها(۱۵۵، ۱۵۶، ۱۵۷ و ۱۵۸) | کورتیکواستروئید با دوز بالا در افراد دارای کمکاری پاراتیروئید یا کمبود ویتامین D ممکن است کلسیم را کاهش دهد. در مواردی کلسیم وریدی لازم است. | پایش توصیه میشود | مکملیاری مؤثر است |
| بیسفسفوناتها(۱۵۹، ۱۶۰، ۱۶۱، ۱۶۲، ۱۶۳، ۱۶۴، ۱۶۵، ۱۶۶، ۱۶۷ و ۱۶۸) | این داروها ممکن است کاهش کلسیم ایجاد کنند که معمولاً خفیف، بیعلامت و گذراست، اما با عوامل خطر میتواند شدید باشد. کلسیم و ویتامین D خطر را کم میکنند، ولی بهتر است کلسیم و دارو جدا مصرف شوند. | پایش توصیه میشود | مکملیاری مؤثر است |
| سدیم پلیاستایرن سولفونات(۱۶۹ و ۱۷۰) | در بیماری مزمن کلیوی موارد کاهش کلسیم گزارش شده که با قطع دارو و مکمل خوراکی کلسیم اصلاح شده است. | پایش توصیه میشود | مکملیاری مؤثر است |
| مهارکنندههای تیروزین کیناز(۱۷۱ و ۱۷۲) | کاهش کلسیم، بهویژه در سرطان تیروئید همراه کمکاری پاراتیروئید، گزارش شده است. مکمل کلسیم معمولاً بدون قطع درمان سطح را اصلاح میکند. | پایش توصیه میشود | مکملیاری مؤثر است |
| دفراسیروکس(۱۷۳) | در بیماری کلیوی مرحله نهایی و دیالیز، دفراسیروکس ممکن است کلسیم را کاهش دهد. مکمل شاید مؤثر نباشد و قطع دارو لازم شود. در عملکرد طبیعی کلیه چنین اثری دیده نشده است. | پایش توصیه میشود | مکملیاری مؤثر نیست |
| سیناکلست(۱۷۴ و ۱۷۵) | سطح کلسیم باید دقیق پایش شود. در صورت علائم کمبود، مکمل کلسیم، تنظیم دوز یا قطع سیناکلست ممکن است لازم باشد. | پایش توصیه میشود | نامشخص |
| فوسکارنت(۱۷۶، ۱۷۷، ۱۷۸ و ۱۷۹) | فوسکارنت میتواند کلسیم را کاهش دهد. کمبود منیزیم ممکن است نقش داشته باشد، اما کاهش کلسیم میتواند مستقل از آن نیز رخ دهد. پایش لازم است. | پایش توصیه میشود | نامشخص |
| آمینوگلیکوزیدها و سایر عوامل ثانویه(۱۸۰، ۱۸۱، ۱۸۲، ۱۸۳، ۱۸۴، ۱۸۵، ۱۸۶، ۱۸۷، ۱۸۸، ۱۸۹، ۱۹۰، ۱۹۱، ۱۹۲، ۱۹۳، ۱۹۴، ۱۹۵، ۱۹۶، ۱۹۷، ۱۹۸، ۱۹۹، ۲۰۰، ۲۰۱، ۲۰۲، ۲۰۳، ۲۰۴ و ۲۰۵) | آمینوگلیکوزیدها، مهارکنندههای پمپ پروتون و سیسپلاتین میتوانند با کاهش منیزیم باعث کاهش ثانویه کلسیم شوند و معمولاً پایش منیزیم و کلسیم لازم است. برخی داروهای ضدصرع نیز با کاهش ویتامین D خطر کمبود کلسیم را بالا میبرند. استروژن فقط در حضور عوامل خطر با کاهش کلسیم همراه بوده است. | نامشخص | نامشخص |
| الکل(۱۶۲) | مصرف بیشازحد الکل میتواند ذخایر کلسیم بدن را کاهش دهد. | نامشخص | نامشخص |