راهنمای علمی مکملها
راهنماهای کاربردی برای انتخاب آگاهانه مکمل بر اساس هدف، شرایط و شواهد علمی.
جستوجو در این صفحه
راهنماهای کاربردی برای انتخاب آگاهانه مکمل بر اساس هدف، شرایط و شواهد علمی.
در این مطلب
این راهنما یک سند سلامت عمومی برای بزرگسالان ۱۸ ساله و بالاتر است و صرفا هدف آموزشی دارد. مطالب آن توصیه پزشکی محسوب نمیشود. پیش از شروع هر برنامه مرتبط با ورزش، تغذیه یا مصرف مکمل، یا در صورت داشتن هرگونه پرسش درباره سلامت خود، با پزشک یا متخصص سلامت مشورت کنید.
این راهنما بر پایه مطالعات علمی تهیه شده است، اما نتایج در افراد مختلف متفاوت خواهد بود. اگر فعالیتی انجام دهید یا محصولی را که در این راهنما نام برده شده مصرف کنید، این کار را با اختیار خود انجام میدهید و آگاهانه خطرهای آن را میپذیرید. اگرچه تداخلهای مهم شناختهشده را ذکر میکنیم، هر مکمل ممکن است با مکملهای دیگر، غذاها، داروها یا برخی وضعیتهای پزشکی تداخل داشته باشد.
آقای بدنساز مسئولیتی در قبال اقداماتی که پس از مطالعه این مطالب انجام میشوند یا مصرف نادرست مکملها نمیپذیرد. حتی با مصرف دوز صحیح نیز نمیتوان تضمین کرد که عوارض پیشبینینشده رخ ندهند. هیچ آزمایش، محصول، روش، دیدگاه یا اطلاعات مشخصی که در منبع اصلی آمده، از سوی آقای بدنساز تایید یا توصیه نمیشود و اتکا به این اطلاعات کاملا بر عهده خواننده است.
تیم آقای بدنساز از تابستان سال ۱۴۰۰ پژوهشهای تغذیه و مکملها را منتشر میکند. این راهنما دو هدف دارد: کمک به انتخاب مکمل مناسب بر اساس شواهد علمی و کمک به ترکیب مکملها بهشکلی همافزا. در این راستا، مکملها را با توجه به شواهد علمی موجود، به چهار دستهی زیر دستهبندی کردهایم.
مکملهای اصلی: پشتوانه پژوهشی کافی، اثرهای قابل اتکا و نگرانیهای ایمنی شناختهشده اندکی دارند.
مکملهای ثانویه: دستکم در یکی از سه زمینه قدرت شواهد، اندازه اثر یا ایمنی محدودیت دارند. ممکن است شواهد زیادی داشته باشند اما اثرشان کوچک باشد، یا اثر بزرگی نشان دهند ولی شواهد هنوز کافی نباشد. گاهی نیز نگرانی ایمنی مهمی دارند. این گزینهها برای همه مناسب نیستند.
مکملهای امیدوارکننده: هنوز شواهد کافی برای اطمینان از اثر ندارند، اما یافتههای اولیه مثبتاند. ممکن است موثر باشند یا فقط هزینه اضافی ایجاد کنند؛ پیش از افزودن آنها به برنامه باید با احتیاط تصمیم گرفت.
مکملهای اثباتنشده: شواهد کافی حتی برای برآورد قابل اتکای اثربخشی ندارند و در حال حاضر گزینه مناسبی برای برنامه مکمل نیستند.
مکملهای توصیهنشده: بالقوه خطرناک یا بیاثرند. در بهترین حالت اتلاف هزینه و در بدترین حالت زیانآور خواهند بود.
سپس به بخش پرسشهای متداول میرسیم؛ بخشی که در آن به پرسشهای رایجی میپردازیم که ممکن است هنگام انتخاب و ترکیب مکملها برایتان پیش بیاید. با استفاده از تمام این اطلاعات، باید بتوانید ترکیب مکملی را که بیشترین تناسب را با هدف شما دارد، شناسایی و آماده کنید.
شیوع بیماریهای قلبیعروقی در سراسر جهان رو به افزایش است و این بیماریها در سال ۲۰۲۱ حدود ۳۱ درصد از کل مرگها را به خود اختصاص دادند.(۱) «بیماری قلبیعروقی» اصطلاحی کلی برای بیماریهای قلب و رگها است و بیماری عروق کرونر، حمله قلبی، سکته مغزی و نارسایی قلبی را در بر میگیرد.
یکی از سازوکارهای اصلی این بیماریها آترواسکلروز است. در این وضعیت، پلاکهایی متشکل از چربیها و سلولهای ایمنی در دیواره سرخرگ ساخته میشوند. بزرگشدن پلاک مسیر خون را تنگ میکند و پارگی آن میتواند لختهای بسازد که جریان خون قلب یا مغز را متوقف میکند.
خطر قلبیعروقی فقط به یک شاخص وابسته نیست. الگوی غذایی مدیترانهای، دریافت فیبر از گیاهان، جایگزینکردن چربی اشباع با چربی غیراشباع و محدودکردن الکل و نوشیدنیهای شیرین از مهمترین اقدامات تغذیهایاند.(۴) نکشیدن سیگار،(۵)(۶)(۷) انجام تمرین هوازی و مقاومتی،(۸)(۹) و حفظ وزن سالم نیز پایههای پیشگیری هستند.(۱۰)(۱۱)
کلسترول بالا، دیابت و فشار خون بالا از عوامل پزشکی مهماند.(۱۲) آزمایش چربی خون معمولا کلسترول کل، LDL-C، HDL-C و تریگلیسرید را گزارش میکند. ذرات LDL میتوانند وارد دیواره رگ شوند و در تشکیل پلاک نقش داشته باشند. تعداد ذرات حاوی آپولیپوپروتئین B یا ApoB در بسیاری از موارد خطر را بهتر از مقدار کلسترول موجود در LDL پیشبینی میکند.(۱۷) LDL-C و کلسترول غیر HDL جانشینهای کاربردیتر و در دسترستری برای این خطر هستند.(۱۸)
تریگلیسرید بالا نیز یک علامت خطر است. لیپوپروتئینهای غنی از تریگلیسرید و بقایای آنها حاوی ApoB هستند و میتوانند التهاب و اختلال عملکرد اندوتلیوم را افزایش دهند.(۱۹)(۲۰)(۲۱) Lp(a) و Lp-PLA2 نیز در بعضی افراد اطلاعات تکمیلی میدهند. شاخصهایی مانند hsCRP، اینترلوکین ۶، اینترلوکین ۱۸ و هموسیستئین التهاب یا خطر مرتبط را نشان میدهند؛ pro-BNP فشار واردشده بر قلب و تروپونینهای قلبی آسیب عضله قلب را بازتاب میدهند.
اندوتلیوم، لایه داخلی رگ، تون عروقی، انعقاد و التهاب را تنظیم میکند. کاهش نیتریکاکسید، افزایش استرس اکسیداتیو و تمایل بیشتر به تشکیل لخته، عملکرد آن را مختل میکنند.(۳۴)(۳۵)(۳۶) در صورت نیاز بالینی، سیتی کلسیم عروق کرونر یا سونوگرافی کاروتید میتواند بار آترواسکلروز را نشان دهد. آزمایش ژنتیک نیز فقط با تفسیر تخصصی مفید است.
در نهایت، خطر قلبیعروقی چندعاملی است و یک مکمل نمیتواند جای تغذیه مناسب، فعالیت بدنی، خواب، کنترل وزن، ترک سیگار یا درمان پزشکی را بگیرد.
ترکیب چند ماده کاهنده فشار خون، بهویژه همراه دارو، میتواند افت فشار ایجاد کند. فشار خون را پایش و تغییرات را با پزشک هماهنگ کنید.
این ترکیب فقط برای محیط درمانی و زیر نظر پزشک است. در پژوهشها، ال-کارنیتین وریدی با دوز سه گرم در روز، بهمدت پنج روز و طی ۲۴ ساعت نخست پس از انفارکتوس حاد میوکارد آغاز و سپس با سه گرم خوراکی در روز ادامه داده شده است. بهدلیل عوارض گوارشی و نگرانی درباره TMAO نباید از این مقدار فراتر رفت.
تائورین با دوز دستکم شش گرم در روز و دیریبوز با دوز ۱۵ گرم در روز گزینههای احتمالیاند، اما شواهد آنها محدودتر است و جای درمان استاندارد را نمیگیرند.
فیبر به دو گروه محلول و نامحلول تقسیم میشود. بخشی از فیبر محلول بهوسیله باکتریهای روده تخمیر و به اسیدهای چرب زنجیرهکوتاه تبدیل میشود.(۴۱)(۴۲) فیبر، بهویژه نوع محلول و ویسکوز، میتواند تریگلیسرید، LDL-C و ApoB را کاهش دهد؛ اثر معمولا در افراد مبتلا به اختلال چربی خون و دورههای دستکم هشتهفتهای بیشتر است.(۴۲)(۴۳)
ویسکوزیته اهمیت دارد. در یک تحلیل، میانگین کاهش LDL-C حدود ۸٫۳ میلیگرم در دسیلیتر بود، اما گوارگام نزدیک ۲۰ و گلوکومانان و پسیلیوم حدود ۱۴ تا ۱۵ میلیگرم در دسیلیتر کاهش ایجاد کردند.(۴۵) کاهش جذب کلسترول و افزایش دفع اسیدهای صفراوی از سازوکارهای اصلیاند.(۴۳)(۴۶)
فیبر فشار خون را نیز اندکی پایین میآورد. میانگین اثر حدود ۱٫۳۶ میلیمتر جیوه برای فشار سیستولیک و ۰٫۷۲ برای دیاستولیک است، اما در افراد مبتلا به فشار خون بالا و در مصرف دستکم هشتهفتهای تقریبا دو برابر میشود.(۴۷)
مطالعات مشاهدهای دریافت بیشتر فیبر را با ۱۷ تا ۲۳ درصد خطر کمتر مرگ قلبیعروقی و ۹ تا ۱۸ درصد خطر کمتر رخداد قلبیعروقی مرتبط دانستهاند.(۴۳) این مطالعات رابطه علت و معلولی را بهتنهایی اثبات نمیکنند، اما با نتایج کارآزماییهای عوامل خطر همجهتاند.
افزایش ناگهانی فیبر میتواند نفخ، درد شکم یا تغییر دفع ایجاد کند. دوز را تدریجی بالا ببرید و آب کافی بنوشید. فیبر ممکن است جذب بعضی داروها را کاهش دهد؛ میان دارو و مکمل فیبر فاصله بگذارید.
برای بهبود چربی خون، میانگین دوزهای مؤثر عبارتاند از ۱۸ گرم گوارگام، هشت گرم پسیلیوم یا ۱۳ گرم گلوکومانان در روز. برای فشار خون میتوان ۱۰ گرم اینولین یا ۱۰ تا ۱۵ گرم گوارگام در روز مصرف کرد. دوز روزانه را میان وعدهها تقسیم کنید.
روغن زیتون یکی از اجزای اصلی الگوی مدیترانهای است؛ الگویی که با خطر کمتر بیماری قلبیعروقی ارتباط دارد.(۵۹) اسید اولئیک، یک چربی تکغیراشباع، و پلیفنولها ترکیبات مهم آن هستند.(۶۰)
در مطالعات همگروهی، دریافت بیشتر روغن زیتون با حدود ۱۵ درصد خطر کمتر بیماری قلبیعروقی همراه بوده است.(۶۱)(۶۲)(۶۳) کارآزماییها نیز بهبود فشار خون،(۶۴)(۶۵) عملکرد اندوتلیوم و بعضی شاخصهای التهابی را نشان دادهاند.(۶۶)
اثر بر LDL-C به غذایی بستگی دارد که روغن زیتون جای آن را میگیرد. جایگزینی کره، دنبه و چربیهای اشباع مفید است، اما جایگزینی روغنهای غنی از چربی چندغیراشباع لزوما LDL را بهتر نمیکند.(۶۸)(۶۹)(۷۰) پلیفنولهای روغن فرابکر ممکن است LDL و اکسیدشدن آن را کاهش دهند.(۶۴)(۷۱)
روغن زیتون پرکالری است؛ آن را به رژیم موجود اضافه نکنید، بلکه جایگزین چربی اشباع کنید. دستکم ۲۵ گرم، حدود دو قاشق غذاخوری، در روز مصرف کنید. برای برخورداری از پلیفنول بیشتر، روغن زیتون فرابکر تازه و دارای نگهداری مناسب انتخاب کنید. معیار EFSA برای اثر محافظتی پلیفنولها دستکم پنج میلیگرم مشتقات هیدروکسیتیروزول در هر ۲۰ گرم روغن است.(۷۴)
کاکائو منبع فلاوانولها، بهویژه اپیکاتچین، است. این ترکیبات میتوانند تولید نیتریکاکسید را افزایش دهند، فعالیت ACE را مهار کنند و استرس اکسیداتیو و التهاب را کاهش دهند.(۷۵)(۷۶)(۷۷)(۷۸)(۷۹)(۸۰)(۸۱)(۸۲)(۸۳)
کارآزماییها بهبود عملکرد اندوتلیوم، سفتی شریان و فشار خون را نشان میدهند.(۸۴)(۸۵) در تحلیل ۲۲ کارآزمایی، فشار سیستولیک ۲٫۵۲ و دیاستولیک ۱٫۵۸ میلیمتر جیوه کاهش یافت. فرآوردههای پرپلیفنول اثر بیشتری، حدود ۴٫۶۶ و ۲٫۶۶ میلیمتر جیوه، داشتند.(۸۶) در افراد مبتلا به فشار خون بالا، کاهش حدود چهار میلیمتر جیوه سیستولیک و دو میلیمتر جیوه دیاستولیک گزارش شده است.(۸۷)(۸۸)
یک فراتحلیل سال ۲۰۲۴ از ۲۰ کارآزمایی کاهش حدود ۹٫۵ میلیگرم در دسیلیتر LDL-C را گزارش کرد، اما ناهمگونی مطالعات زیاد بود.(۸۶) مطالعات مشاهدهای نیز مصرف بیشتر شکلات را با ۱۴ تا ۱۶ درصد خطر کمتر سکته و ۸ تا ۱۰ درصد خطر کمتر بیماری عروق کرونر مرتبط دانستهاند.(۹۰)(۹۱)(۹۲)(۹۳)
مقدار قند، چربی و انرژی شکلات میتواند سود احتمالی کاکائو را خنثی کند. پودر کاکائوی بدون شکر یا عصاره استاندارد راه دقیقتری برای دریافت فلاوانول است.
روزانه دستکم ۴۳۲ میلیگرم پلیفنول استفاده کنید. برای بیشینه اثر فشار خون، حدود ۹۰۰ میلیگرم فلاوانول یا دستکم ۱۰۰ میلیگرم اپیکاتچین بررسی شده است.(۸۶)(۹۶)(۱۱۳) هر ۱۰ گرم پودر کاکائو بهطور میانگین حدود ۲۲۷ میلیگرم فلاوانول و ۱۹ میلیگرم اپیکاتچین دارد.(۹۵)
مقدار فلاوانول شکلات بسیار متغیر است و ممکن است برای دریافت ۹۰۰ میلیگرم به مقدار غیرعملی شکلات نیاز باشد. در مطالعات مشاهدهای، حدود ۵ تا ۱۵ گرم شکلات تلخ در روز با خطر کمتر همراه بوده است، اما این مقدار جای استانداردسازی محصول را نمیگیرد.
نیترات موجود در سبزیجات ابتدا بهوسیله باکتریهای دهان به نیتریت و سپس در بدن به نیتریکاکسید تبدیل میشود.(۱۱۷) نیتریکاکسید رگها را گشاد میکند و میتواند عملکرد اندوتلیوم را بهتر کند.
فراتحلیلها کاهش حدود ۲٫۹ تا ۴٫۸ میلیمتر جیوه در فشار سیستولیک و ۱٫۵ تا ۲٫۶ میلیمتر جیوه در فشار دیاستولیک را گزارش کردهاند.(۱۱۸)(۱۱۹)(۱۲۰) در افراد مبتلا به فشار خون بالا، آب چغندر فشار سیستولیک را حدود ۵٫۳ میلیمتر جیوه کم کرده است.(۱۲۱) تحلیل ۷۵ کارآزمایی در سال ۲۰۲۵ نشان داد بهازای هر یک میلیمول نیترات و مصرف دستکم هفتروزه، فشار سیستولیک حدود ۰٫۴۸ میلیمتر جیوه کاهش مییابد.(۱۲۲)
نیترات غذایی میتواند اتساع وابسته به جریان و سرعت موج نبض را نیز بهتر و سفتی شریان را کمتر کند، اما دادههای مربوط به رخدادهای بالینی بلندمدت محدودند.
روزانه دستکم ۶۵۰ میلیگرم نیترات از سبزیجات یا فرآورده استاندارد مصرف کنید. حدود ۱۵۰ میلیلیتر آب چغندر ممکن است این مقدار را فراهم کند، اما برچسب محصول معیار دقیقتری است.
دهانشویه ضدباکتری یا کلرهگزیدین را نزدیک زمان مصرف بهکار نبرید، زیرا تبدیل نیترات را مختل میکند.(۱۳۸) سبزیجات پرنیترات ممکن است اگزالات زیادی داشته باشند؛ افراد مستعد سنگ کلیه بهتر است منابع کماگزالات را انتخاب یا سبزی را بپزند و همراه منبع کلسیم بخورند. حدود ۲۰۰ میلیگرم NAC ممکن است با مسیر نیتریکاکسید همافزایی داشته باشد، اما شواهد آن مقدماتی است.
سیر ترکیبات آلی گوگرددار، از جمله پیشسازهای آلیسین، دارد.(۱۴۷)(۱۴۸) سازوکارهای احتمالی شامل کاهش استرس اکسیداتیو و التهاب، گشادشدن رگ، کاهش ساخت کلسترول و کاهش تجمع پلاکتی است.(۱۴۹)(۱۵۰)
فراتحلیل سال ۲۰۲۵ از ۱۰۸ کارآزمایی، بهبود طیف وسیعی از عوامل خطر را گزارش کرد، اما ناهمگونی و کیفیت مطالعات محدودیت مهم بود.(۱۵۱) در مطالعات کمخطر از نظر سوگیری، فشار سیستولیک حدود ۳٫۱۰ و دیاستولیک ۱٫۳۵ میلیمتر جیوه کاهش یافت. اثر کلی بر چربی خون کوچک بود، ولی در افراد با LDL-C پایه دستکم ۱۳۰ میلیگرم در دسیلیتر کاهش نزدیک ۱۸٫۵ میلیگرم در دسیلیتر دیده شد. تحلیل دیگری در اختلال چربی خون کاهش حدود ۱۷ میلیگرم در دسیلیتر LDL-C را گزارش کرد.(۱۵۲)
در چهار مورد از شش مطالعه، عصاره سیر کهنه طی ۱۲ ماه سرعت پیشرفت کلسیم عروق کرونر را کم کرد، اما برای نتیجهگیری قطعی به دادههای بیشتر نیاز است.(۱۵۳)
سیر میتواند ناراحتی گوارشی، بوی بدن، افت فشار و افزایش احتمال خونریزی ایجاد کند. همراه داروهای ضدانعقاد، ضدپلاکت یا کاهنده فشار خون با پزشک مشورت کنید و پیش از جراحی مصرف دوز مکملی را اطلاع دهید.
بیشتر پژوهشها دستکم ۱۰۰۰ میلیگرم پودر یا قرص سیر در روز و گاهی تا ۲۴۰۰ میلیگرم را بررسی کردهاند. از دوز پایین آغاز و همراه غذا مصرف کنید.
ALA یک اسید چرب ضروری امگا ۳ است، اما تبدیل آن به EPA و DHA محدود است.(۱۶۰)(۱۶۱) در مطالعات همگروهی، EPA و DHA دریافتی یا خونی نسبت به ALA ارتباط باثباتتری با سلامت قلب داشتهاند.(۱۶۲)(۱۶۳)(۱۶۴)(۱۶۵)(۱۶۶)(۱۶۷)
EPA و DHA میتوانند تریگلیسرید را کم کنند، ساختار غشا را تغییر دهند، التهاب و ریتم قلب را تعدیل کنند، تجمع پلاکتی را کاهش دهند، نیتریکاکسید را افزایش دهند و پلاک را پایدارتر کنند.(۱۶۸)(۱۶۹)(۱۷۰)(۱۷۱)(۱۷۲)(۱۷۳)
فراتحلیلهای کارآزماییهای یک تا ششساله، کاهش حدود ۵ تا ۱۲ درصد رخدادهای قلبیعروقی، ۷ تا ۹ درصد مرگ قلبیعروقی، ۹ درصد بیماری عروق کرونر، ۹ تا ۱۰ درصد نیاز به بازکردن مجدد عروق و ۱۱ تا ۱۶ درصد انفارکتوس را گزارش کردهاند.(۱۷۴)(۱۷۵)(۱۷۶)(۱۷۷)(۱۷۸)(۱۷۹) فرآوردههای فقط EPA در بعضی تحلیلها اثر قویتر و ۲۷ تا ۲۹ درصد کاهش سکته نشان دادهاند، اما نتایج همه کارآزماییها یکسان نیست.
روغن ماهی از ایجاد نارسایی قلبی پیشگیری نکرده است، ولی در مبتلایان ممکن است بعضی پیامدهای بالینی، کسر جهشی و بستری را بهبود دهد.(۱۸۰)(۱۸۱)(۱۸۲) دریافت پایه ماهی و میزان افزایش EPA و DHA گلبول قرمز میتوانند پاسخ را تغییر دهند.
دوزهای بالای ۱٫۸ تا چهار گرم ممکن است خطر فیبریلاسیون دهلیزی را اندکی افزایش دهند. EPA با دوز بالا نیز ممکن است خونریزی را کمی بیشتر کند.(۱۶۵)(۲۱۱) اگر آریتمی، اختلال خونریزی یا داروی ضدانعقاد دارید، مصرف را با پزشک هماهنگ کنید.
دوز رایج ترکیبی ۸۴۰ میلیگرم EPA و DHA، شامل حدود ۴۶۰ میلیگرم EPA و ۳۸۰ میلیگرم DHA، است. در کارآزماییهای فقط EPA از ۱٫۸ یا چهار گرم فرآورده اتیلاستر استفاده شده و در نارسایی قلبی دو تا چهار گرم در روز بررسی شده است.
فرآورده نسخهای از نظر خلوص، مقدار ماده فعال و اکسیدشدگی با مکمل بدون نسخه یکسان نیست. یک تا دو وعده ماهی چرب در هفته انتخاب غذایی مناسبی است و افراد وگان میتوانند روغن جلبک را بررسی کنند.(۲۱۲)(۲۱۳)(۲۱۴)
کوآنزیم Q10 ترکیبی محلول در چربی است که به شکل اکسیدشده یوبیکینون و شکل احیاشده یوبیکینول وجود دارد. بدن آن را میسازد، اما مقدارش ممکن است با افزایش سن، بعضی بیماریها و مصرف استاتین کاهش یابد.(۲۱۵)(۲۱۶)(۲۱۷)(۲۱۸)(۲۱۹) CoQ10 در انتقال الکترون میتوکندری و تولید انرژی نقش دارد و آنتیاکسیدان نیز هست.(۲۲۰)
فراتحلیل سال ۲۰۲۵ از ۴۵ کارآزمایی، کاهش ۳٫۴۴ میلیمتر جیوهای فشار سیستولیک و نبود اثر معنادار بر فشار دیاستولیک را گزارش کرد. دورههای بیشتر از هشت هفته حدود ۴٫۶۷ میلیمتر جیوه کاهش داشتند. در تحلیل زیرگروهی دوزهای کمتر از ۲۰۰ میلیگرم کاهش ۶٫۰۵ میلیمتر جیوه نشان دادند، اما قطعیت آن محدود بود.(۲۱۸) اثر ممکن است در افراد دارای خطر متابولیک و بدون بیماری قلبی تثبیتشده، با ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیگرم، بیشتر باشد.(۲۲۲)
اتساع وابسته به جریان حدود ۱٫۴۵ درصد بهتر شده و پاسخ تا حدی وابسته به دوز بوده است.(۲۱۷) تحلیل ۵۰ کارآزمایی در سال ۲۰۲۲ کاهش ۵٫۵۳ میلیگرم در دسیلیتر کلسترول کل، ۳٫۰۳ LDL-C و ۹٫۰۶ تریگلیسرید و افزایش ۰٫۸۳ HDL-C را گزارش کرد.(۲۲۳) مصرف ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیگرم برای دستکم ۱۲ هفته بعضی شاخصهای اکسیداتیو را نیز بهتر کرده است.(۲۲۴)
اثر کلی بر کسر جهشی کوچک بود، اما در نارسایی قلبی خفیف افزایش تا حدود ۴٫۸۲ درصد گزارش شد؛ کیفیت شواهد پایین است.(۲۱۸)
برای فشار خون ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیگرم، برای چربی خون ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیگرم و در نارسایی قلبی تثبیتشده بیش از ۲۰۰ میلیگرم برای دستکم ۱۲ هفته بررسی شده است. دوز را تقسیم و همراه وعده دارای چربی مصرف کنید.
برتری بالینی قطعی یوبیکینول بر یوبیکینون ثابت نشده است.(۲۱۸)(۲۲۳) فرمولاسیون مهمتر است: یوبیکینون بلوری و پراکندهنشده ممکن است ۷۵ درصد فراهمی زیستی کمتری از نوع حلشده در روغن داشته باشد.(۲۳۰) فرمول لیپوزومی در یک مطالعه اوج غلظت را ۳۱٫۳ و مواجهه کلی را ۲۲٫۶ درصد بیشتر کرد، اما مطالعه وابستگی صنعتی داشت.(۲۳۱) سافتژل یوبیکینون حلشده در روغن، یوبیکینول پایدار یا فرمول لیپوزومی و نانوامولسیون انتخابهای منطقیاند.
عصاره هسته انگور سرشار از پروآنتوسیانیدین است و ممکن است از راه افزایش نیتریکاکسید، مهار ACE و کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو اثر کند.(۲۳۲)
در تحلیل ۱۹ کارآزمایی، فشار دیاستولیک ۲٫۲۰ میلیمتر جیوه کاهش یافت؛ کاهش ۳٫۵۵ میلیمتر جیوهای فشار سیستولیک از نظر آماری قطعی نبود.(۲۳۳) اثر بر LDL-C و تریگلیسرید کوچک است و ممکن است HDL-C را کمی افزایش دهد. کاهش LDL اکسیدشده، مالوندیآلدئید و hsCRP نیز گزارش شده است.(۲۳۵)(۲۳۶)
روزانه ۲۰۰ تا ۴۰۰ میلیگرم همراه غذا مصرف کنید. دوزهای ۵۰۰ میلیگرم یا بیشتر برتری روشنی نشان ندادهاند. فایده احتمالا در افراد دارای فشار خون بالا بیشتر است. همراه داروهای فشار خون یا ضدانعقاد احتیاط کنید.
منیزیم کوفاکتور بیش از ۵۰۰ آنزیم است.(۲۴۲) تنظیم کلسیم، تولید نیتریکاکسید و پروستاسیکلین و تعدیل التهاب از مسیرهای مرتبط با قلباند.(۲۴۳)(۲۴۴)(۲۴۵) در مطالعات همگروهی، سطح طبیعی منیزیم نسبت به پایینترین سطح با ۳۶ درصد خطر کمتر بیماری قلبیعروقی همراه بوده است.(۲۴۶)
مصرف مکمل برای یک تا شش ماه، بیشتر در افراد مبتلا به فشار خون بالا و مصرفکننده دارو، فشار سیستولیک را حدود دو تا چهار و دیاستولیک را دو تا سه میلیمتر جیوه کم کرده است.(۲۴۷)(۲۴۸)(۲۴۹) در فشار خون طبیعی اثر واضحی دیده نمیشود.(۲۵۰)(۲۵۱)
تحلیل ۲۷ کارآزمایی در سال ۲۰۲۵ افزایش حدود ۱٫۲۱ میلیگرم در دسیلیتر HDL-C و نبود اثر معنادار بر LDL-C و تریگلیسرید را گزارش کرد.(۲۵۲)
منیزیم میتواند اسهال ایجاد کند و در نارسایی کلیه تجمع یابد. با بعضی آنتیبیوتیکها، بیسفسفوناتها و داروهای تیروئید فاصله زمانی لازم است.
روزانه ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیگرم منیزیم المنتال در پژوهشهای فشار خون بهکار رفته است. بعضی تحلیلها اثر بیشتر نمکهای غیرآلی را مطرح کردهاند، اما برتری شکل خاصی قطعی نیست.(۲۴۸)(۲۴۹)(۲۵۰)(۲۶۱)(۲۶۲)
تائورین اسیدآمینهای گوگرددار و فراوان در بافت قلب است که در پایداری غشا و دفاع آنتیاکسیدانی نقش دارد.(۲۶۳)(۲۶۴) گشادشدن رگ،(۲۶۸)(۲۶۹)(۲۷۰) افزایش دفع اسید صفراوی و کلسترول(۲۷۱)(۲۷۲)(۲۷۳) از سازوکارهای احتمالیاند.
در افراد دارای بیماریهای متابولیک یا قلبی، دوزهای ۰٫۵ تا شش گرم فشار سیستولیک را حدود ۴٫۶۷ و دیاستولیک را سه میلیمتر جیوه کاهش دادهاند.(۲۷۴) بهبود عملکرد اندوتلیوم و کاهش حدود ۳٫۶ ضربه در دقیقه ضربان قلب نیز گزارش شده است. دادههای مربوط به عملکرد قلب محدود و ناهمگوناند.
در دیابت نوع ۲ کاهش نزدیک هفت میلیمتر جیوهای فشار سیستولیک و کاهش اسیداوریک، بهویژه در دورههای دستکم ۱۲ هفته، دیده شده است.(۲۷۷)(۲۷۸) در دیابت یا سندرم متابولیک، کلسترول کل حدود ۸٫۳، تریگلیسرید ۱۸٫۳ و LDL-C حدود ۶٫۵ میلیگرم در دسیلیتر کاهش یافت و تغییر HDL-C ناچیز بود.(۲۷۹) در چاقی بدون سندرم متابولیک اثر LDL فقط حدود یک میلیگرم در دسیلیتر بود.(۲۸۰)
دوزهای ۰٫۵ تا شش گرم در روز بررسی شدهاند. سه گرم در روز برای دستکم شش تا هشت هفته انتخاب معمول است و تا شش گرم برای چند ماه نیز بهکار رفته است. در بیماری قلبی، کلیوی یا همراه داروهای کاهنده فشار خون، مصرف را با پزشک هماهنگ کنید.
لیکوپن رنگدانه کاروتنوئیدی و آنتیاکسیدان اصلی گوجهفرنگی است.(۲۸۶) اثر آن بر همه شاخصهای استرس اکسیداتیو یکسان نیست.(۲۸۷) کاهش التهاب، افزایش نیتریکاکسید، مهار ACE و کاهش اکسیدشدن LDL از سازوکارهای احتمالیاند.(۲۸۶)(۲۸۸)
مطالعات مشاهدهای دریافت یا سطح بیشتر لیکوپن را با خطر کمتر سکته و بیماری قلبیعروقی مرتبط دانستهاند.(۲۸۹)(۲۹۰) مکمل لیکوپن فشار سیستولیک را حدود ۵٫۵ میلیمتر جیوه کم کرده است؛ این اندازه از نظر بالینی قابل توجه است، در حالی که رژیم غنی از گوجهفرنگی اثر فشار خون معناداری نداشت.(۲۹۱)(۲۹۲)
فراتحلیل سال ۲۰۲۰ اثر روشنی بر چربی خون نیافت. تحلیل سال ۲۰۱۷ نشان داد فرآوردههای گوجهفرنگی LDL-C را حدود ۸٫۵ میلیگرم در دسیلیتر کاهش میدهند، اما لیکوپن خالص چنین اثری نداشت؛ بنابراین ترکیبات دیگر گوجه نیز احتمالا مهماند.(۲۹۳)
ال-آرژینین ماده اولیه ساخت نیتریکاکسید است و میتواند گشادشدن عروق و فعالیت پلاکتی را تغییر دهد.(۲۹۹) تحلیل ۲۲ کارآزمایی با ۸۲۵ شرکتکننده نشان داد چهار تا نه گرم در روز فشار سیستولیک را ۶٫۴۰ و دیاستولیک را ۲٫۶۴ میلیمتر جیوه کاهش میدهد.(۳۰۰) ناهمگونی بسیار بالا و قطعیت شواهد پایین بود.
شواهد کمقطعیت در بارداری کاهش حدود ۶۲ درصدی خطر پرهاکلامپسی را مطرح میکنند، اما مطالعات کوچک و ناسازگارند.(۳۰۱)(۳۰۲) کاهش تریگلیسرید، بهویژه در دیابت نوع ۲،(۳۰۳) و بهبود بعضی شاخصهای آسیب و التهاب پس از جراحی بایپس(۳۰۴) نیز گزارش شده است.
شواهدی برای کاهش مرگ یا رخدادهای قلبی عمده وجود ندارد. در بیماری شریان محیطی یا پس از انفارکتوس، سود ممکن است پس از شش ماه کاهش یابد یا معکوس شود.(۳۰۵)(۳۰۶)
روزانه چهار تا نه گرم مصرف کنید و برای کاهش ناراحتی گوارشی دوز را تقسیم کنید. بیشتر از نه گرم ممکن است آرژیناز را افزایش دهد و سود را کم کند. مصرف با وعده بسیار چرب مناسب نیست.
ترکیب مقدار برابر آرژینین و سیترولین ممکن است شاخصهای نیتریکاکسید را دو تا سه برابر بیشتر افزایش دهد.(۳۱۵) در بیماری قلبی تثبیتشده، پس از حمله قلبی یا همراه داروهای فشار خون و نیتراتهای دارویی فقط با نظر پزشک استفاده شود.
سیترولین پیشساز آرژینین است. بخش زیادی از متابولیسم اولیه کبد را دور میزند و در کلیه به آرژینین تبدیل میشود؛ ازاینرو آرژینین خون را حدود ۶۰ تا ۸۰ درصد و بهشکل پایدار افزایش میدهد.(۳۱۶)(۳۱۷)
فراتحلیل سال ۲۰۲۵ افزایش ۱٫۸ درصدی اتساع وابسته به جریان و کاهش ۱٫۱۱ متر بر ثانیهای سرعت موج نبض بازوییمچپایی را گزارش کرد. دوز ۱۰ گرم برای چهار هفته بیشترین اثر را بر FMD داشت و دوزهای کمتر یا ترکیبها برای سرعت موج نبض بررسی شدند.(۳۱۸)(۳۱۹)(۳۲۰)
فشار سیستولیک بهطور میانگین ۴٫۱۰ میلیمتر جیوه کاهش یافته و فشار دیاستولیک نیز بهتر شده است؛ اثر در دوز دستکم شش گرم بیشتر بود.(۳۲۱) بیشتر دادهها از ۸ تا ۱۹ مطالعه با حدود ۱۷۶ تا ۲۰۰ شرکتکننده و دوره چهار تا شش هفتهای میآیند و به شاخصهای جانشین محدودند.
روزانه شش گرم سیترولین خالص مصرف کنید. برای سفتی شریان تا ۱۰ گرم و دستکم چهار هفته بررسی شده است.(۳۱۸)(۳۲۶) در سیترولین مالات با نسبت ۲ به ۱، حدود نه گرم محصول برای تأمین شش گرم سیترولین لازم است.
میتوان دوز را به سه گرم صبح و سه گرم عصر تقسیم کرد. مصرف یک ساعت پیش یا پس از غذا ممکن است جذب را بهتر کند، اما همراه غذا نیز قابل استفاده است.(۳۲۱)(۳۲۶)(۳۳۱) همراه داروهای کاهنده فشار خون یا داروهای نیتراتی مراقب افت فشار باشید.
ال-کارنیتین عمدتا در کبد و کلیه از لیزین و متیونین ساخته میشود و در گوشت قرمز و لبنیات فراوان است.(۳۳۲) کارنیتین بخشی از سامانه کارنیتین پالمیتوئیلترانسفراز I و II است و اسیدهای چرب زنجیرهبلند را برای بتااکسیداسیون و تولید ATP وارد میتوکندری میکند.(۳۳۲)(۳۳۳)(۳۳۴)
قلب بخش بزرگی از انرژی خود را از اکسیداسیون اسید چرب میگیرد.(۳۳۳)(۳۳۵)(۳۳۶) سلولهای عضله قلب کارنیتین نمیسازند و به جذب آن از خون وابستهاند.(۳۳۲)(۳۳۵) در نارسایی قلبی، کاهش ATP میتواند به «گرسنگی انرژی» و افت انقباض منجر شود.(۳۳۳)(۳۳۴)
کارنیتین خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی نیز دارد، گونههای فعال اکسیژن را مهار و فعالیت سوپراکسید دیسموتاز را بیشتر میکند.(۳۳۳)(۳۳۴)(۳۳۷) کاهش فعالیت NF-κB و تولید TNF-α و IL-6 نیز گزارش شده است.(۳۳۳)(۳۳۷)
کاربرد امیدوارکنندهتر آن انفارکتوس حاد میوکارد است. تزریق وریدی و سپس مصرف خوراکی دو تا سه گرم برای هفتهها یا ماهها ممکن است مرگ و آسیب پس از انفارکتوس را کاهش دهد.(۳۳۳)(۳۳۴)(۳۳۵)
در نارسایی مزمن قلبی، تحلیل ۱۷ کارآزمایی با ۱۶۲۵ نفر و در کاردیومیوپاتی اتساعی، تحلیل ۲۳ کارآزمایی با ۱۴۵۵ نفر، افزایش ۴٫۱۴ تا ۶٫۱۶ درصدی کسر جهشی، افزایش ۰٫۸۸ لیتر در دقیقه برونده قلبی و کاهش BNP را گزارش کردند.(۳۳۴)(۳۳۸) بااینحال، در چهار مطالعهای که مرگ را سنجیدند کاهش معناداری دیده نشد. پیگیری کوتاه و ناهمگونی روشها نتیجهگیری را محدود میکند.
بیشتر کارآزماییها از تزریق وریدی استفاده کردند؛ ۱۳ مورد از ۱۷ و ۲۰ مورد از ۲۳ مطالعه. فراهمی زیستی دوز دارویی خوراکی فقط ۵ تا ۱۸ درصد است، بنابراین نمیتوان همان اثر را برای مکمل خوراکی فرض کرد.(۳۳۹)
در افراد دارای خطر بالا، مرور چتری سال ۲۰۲۳ از بیش از ۵۰ کارآزمایی کاهش ۴٫۸۱ میلیگرم در دسیلیتر LDL-C، ۲٫۵۱ تریگلیسرید و ۱٫۰۵ کلسترول کل و افزایش ۰٫۶۶ HDL-C را نشان داد؛ این تغییرها از حد اهمیت بالینی عبور نکردند.(۳۴۰) اثر عمدتا با بیشتر از دو گرم و در اضافهوزن یا دیابت دیده شد.(۳۴۰)(۳۴۱)
در تحلیل ۴۸ کارآزمایی و ۳۲۵۵ نفر، CRP، IL-6، TNF و مالوندیآلدئید کاهش و ظرفیت آنتیاکسیدانی افزایش یافت.(۳۴۲) اثر بیشتر در اضافهوزن یا دیابت، با حدود دو گرم در روز و دستکم ۱۲ هفته بود.
باکتریهای روده میتوانند کارنیتین را به پیشساز TMAO تبدیل کنند؛ ترکیبی که با آترواسکلروز ارتباط دارد.(۳۳۲) هر پنج میکرومول در لیتر افزایش TMAO با ۵۴ درصد شیوع بیشتر دیابت(۳۴۳) و هر ۱۰ میکرومول در لیتر با ۷٫۶ درصد مرگ بیشتر از همه علل مرتبط بوده است.(۳۴۴) این ارتباط مشاهدهای علت را قطعی نمیکند، اما نگرانکننده است.
در یک کارآزمایی سال ۲۰۲۵، یک دوز ۱۵۰۰ میلیگرمی در افراد سالم TMAO را ده برابر کرد و اوج آن طی ۲۴ ساعت به ۴۰ تا ۵۰ میکرومول در لیتر رسید.(۳۴۵) در مطالعه ششماهه ۱۵۷ نفره، دو گرم در روز با افزایش تنگی کاروتید همراه بود،(۳۴۶) در حالی که مطالعهای دیگر با ۲۵۰ میلیگرم کاهش ضخامت اینتیما-مدیا را گزارش کرد.(۳۴۷)
بهدلیل اتکای شواهد قلبی به تزریق کوتاهمدت، تمرکز سود متابولیک در افراد دارای اضافهوزن یا سندرم متابولیک و نگرانی حلنشده TMAO، مصرف بلندمدت بیشتر از یک گرم برای پیشگیری عمومی توصیه نمیشود. در انفارکتوس حاد و بیماری کرونر پرخطر، استفاده کوتاهمدت وریدی زیر نظر پزشک میتواند توجیه داشته باشد.
افراد مبتلا به چاقی، سندرم متابولیک یا دیابت که با نظر پزشک آن را امتحان میکنند، برای اثر بر التهاب، گلوکز و چربی خون به حداقل دو گرم در روز و ۱۲ تا ۵۰ هفته نیاز دارند.
همراه غذا مصرف کنید؛ فراهمی زیستی کارنیتین غذایی ۵۴ تا ۸۷ درصد و مکمل ناشتا حدود ۱۴ تا ۱۸ درصد گزارش شده است.(۳۵۳) دوز را تقسیم کنید تا عوارض گوارشی، کارنیتین جذبنشده و احتمال تولید TMAO کمتر شود.(۳۵۴) زمان روز اهمیت شناختهشدهای ندارد.
استیلال-کارنیتین مزیت ایمنی قلبی ثابتشدهای ندارد. در یک مطالعه، مواجهه پلاسمایی آن کمتر بود، اما حدود ۹۰ درصد هر دو شکل به TMAO تبدیل شدند و غلظت مشابهی ساختند.(۳۵۴)
پس از انفارکتوس حاد و فقط زیر نظر پزشک، سه گرم کارنیتین وریدی در روز برای پنج روز و شروع طی ۲۴ ساعت نخست بررسی شده است؛ سپس سه گرم خوراکی در روز استفاده شده است.(۳۳۳)(۳۳۵) بیشتر از سه گرم سود قلبی اضافهای نشان نداده و عوارض گوارشی و TMAO را افزایش میدهد.(۳۳۵)
مطالعات مشاهدهای دریافت بیشتر فولات، B6 و B12 را با خطر کمتر بیماری قلبیعروقی مرتبط دانستهاند، اما این رابطه ممکن است بازتاب رژیم سالمتر باشد.(۳۵۵)
فراتحلیل سال ۲۰۱۷ و چند تحلیل جدیدتر نشان دادهاند مکمل کامل ویتامینهای B بهطور کلی رخدادهای قلبیعروقی را بهشکل معنادار کم نمیکند.(۳۵۶)(۳۵۷)(۳۵۸)(۳۵۹)(۳۶۰) اسید فولیک یا ویتامین B9 استثنای احتمالی است. در تحلیل ۲۲ کارآزمایی، فولات تنها ویتامین B مرتبط با کاهش ۱۲ تا ۲۰ درصدی خطر سکته بود و هنگام مصرف تنها نیز اثر داشت. تحلیلهای جدیدتر در افراد سالم و مبتلایان به بیماری قلبیعروقی نتیجه مشابهی گزارش کردهاند.(۳۶۰)(۳۶۱)(۳۶۲)(۳۶۳)
این اثر به دیگر پیامدها تعمیم نمییابد. اسید فولیک، تنها یا همراه ویتامینهای دیگر، شواهدی برای کاهش مرگ قلبیعروقی، بیماری عروق کرونر، انفارکتوس یا مجموع بیماریهای قلبیعروقی ندارد.(۳۶۲)(۳۶۴) نقش کاهش هموسیستئین در اثر احتمالی بر سکته نیز هنوز روشن نیست. نیاسین میتواند بعضی چربیهای خون را تغییر دهد، اما در کنار درمان استاندارد بهبود قابل اتکایی در پیامدهای قلبی نشان نداده و عوارض بیشتری دارد.
دوز بالای اسید فولیک میتواند کمبود B12 را پنهان و درمان را به تأخیر اندازد. ناراحتی گوارشی شایعترین عارضه است. دریافت بسیار بالا و مزمن و تجمع اسید فولیک متابولیزهنشده با آسیب عصبی، خطر سرطان یا سرکوب ایمنی ارتباط احتمالی داشته است.(۳۷۷) پیش از مکمل، مقدار فولات دریافتی از غذاهای غنیشده و مکملهای دیگر را حساب کنید.
سود احتمالی بیشتر برای افرادی است که در منطقه بدون غنیسازی فولات زندگی میکنند و غذاهای غنیشده یا منابع طبیعی فولات کمی میخورند. یک فراتحلیل سال ۲۰۲۴ برای کاهش خطر سکته، ۰٫۸ میلیگرم اسید فولیک و ۰٫۴ میلیگرم B12 در روز را مؤثر دانست؛ B12 در صورت کفایت رژیم و سطح خونی اختیاری است.(۳۷۸)
چای سبز مانند چای سیاه و اولانگ از *Camellia sinensis* تهیه میشود، اما برگها بلافاصله پس از برداشت بخاردهی میشوند تا تخمیر متوقف و پلیفنولهایی مانند کاتچینها حفظ شوند.
کاتچینها آنتیاکسیداناند(۳۷۹) و EGCG فراوانترین و احتمالا قویترین آنها است.(۳۸۰) کاهش استرس اکسیداتیو و التهاب، کاهش جذب و افزایش دفع کلسترول(۳۸۱) و احتمال کاهش اکسیدشدن LDL(۳۸۲) مسیرهای پیشنهادیاند.
مطالعات آیندهنگر نوشیدن چای سبز بیشتر را با خطر کمتر بیماری عروق کرونر و سکته مرتبط دانستهاند.(۳۸۳)(۳۸۴)(۳۸۵) عصاره چای سبز منبع متمرکز کاتچین است.
فراتحلیل سال ۲۰۲۳ با قطعیت متوسط، کاهش ۵٫۸۰ میلیگرم در دسیلیتر LDL-C را نشان داد؛ این مقدار از نظر بالینی بزرگ نبود و اثری بر تریگلیسرید یا CRP دیده نشد.(۳۸۶) کارآزماییها بر فشار خون نیز اثر ناچیز یا صفر گزارش کردهاند.(۳۸۶)(۳۸۷)(۳۸۸) بهدلیل اندازه اثر محدود، چای سبز در گروه امیدوارکننده باقی میماند.
عصاره غلیظ چای سبز، بهویژه ناشتا و با دوز بالا، میتواند به کبد آسیب بزند. آن را همراه غذا مصرف کنید و در بیماری کبدی یا بروز زردی، ادرار تیره یا درد بالای شکم قطع کنید.
دوز عصاره در مطالعات ۳۰۰ تا ۱۵۰۰ میلیگرم در روز بوده و دوز بالاتر برای LDL برتری روشنی نداشته است.(۳۸۶) مطالعات مشاهدهای حدود دو فنجان در روز را برای بیماری عروق کرونر و حدود ۶۰۰ تا ۹۰۰ میلیلیتر در روز را برای سکته با بیشترین ارتباط سودمند همراه دانستهاند.(۳۸۴)(۳۸۵)
تمام سلولها و بهویژه عضله قلب برای حفظ عملکرد به ATP نیاز دارند. پس از ایسکمی یا در نارسایی قلبی، کاهش ATP میتواند قلب را در وضعیت کمبود انرژی قرار دهد.(۳۹۳)(۳۹۴) شلشدن و پرشدن قلب در دیاستول به انرژی نیاز دارد؛ کمبود ATP میتواند عضله را سفت و پرشدن را مختل کند.(۳۹۳)(۳۹۴)(۳۹۵)
دیریبوز یک قند پنجکربنه طبیعی و ماده اولیه چرخه ساخت ATP است. مکمل آن یک مرحله محدودکننده سرعت را دور میزند و ممکن است بازسازی ATP را پس از آسیب ایسکمیک سریعتر کند.(۳۹۶) این موضوع بهویژه در نارسایی قلبی با کسر جهشی حفظشده یا HFpEF اهمیت احتمالی دارد؛ وضعیتی که بیش از نیمی از مبتلایان به نارسایی قلبی را شامل میشود و کمبود انرژی قلب در اختلال دیاستول آن نقش دارد.(۳۹۷)(۳۹۸)(۳۹۹)
در کارآزمایی سال ۱۹۹۲، ۲۰ مرد مبتلا به بیماری عروق کرونر روزانه ۶۰ گرم دیریبوز یا دارونما برای سه روز دریافت کردند. فقط گروه دیریبوز دیرتر به درد متوسط قفسه سینه و افت قطعه ST در آزمون تردمیل رسید.(۴۰۰) در مطالعه متقاطع سال ۲۰۰۳، ۱۵ فرد مبتلا به بیماری کرونر و نارسایی احتقانی با ۱۵ گرم در روز برای سه هفته، عملکرد دیاستولیک، تحمل ورزش و کیفیت زندگی بهتری داشتند، اما توان اوج و کار بیشینه تغییر نکرد.(۴۰۱)
در کارآزمایی ۱۲هفتهای مبتلایان به HFpEF، ۱۵ گرم دیریبوز، ۶۰۰ میلیگرم یوبیکینول، ترکیب هر دو یا دارونما مقایسه شد.(۴۰۲) مطالعه بهدلیل همهگیری کووید زود متوقف شد، اما دیریبوز امتیاز بالینی پرسشنامه کاردیومیوپاتی کانزاسسیتی، کسر جهشی با افزایش ۸٫۰۳ درصد و BNP با کاهش ۵۸٫۶۴ پیکوگرم در میلیلیتر را بهتر کرد. مسافت ششدقیقه راهرفتن تغییر نکرد.
ترکیب دیریبوز و یوبیکینول بهشکل غیرمنتظره بعضی فواید هرکدام را خنثی کرد. سازوکار این تضاد روشن نیست. بهدلیل تعداد اندک مطالعات و جمعیت بسیار اختصاصی، دیریبوز فقط برای گروه محدودی از مبتلایان HFpEF امیدوارکننده است.
پنج گرم، سه بار در روز، در مجموع ۱۵ گرم مصرف شده است و میتوان آن را با یا بدون غذا خورد. ممکن است قند خون را پایین بیاورد یا ناراحتی گوارشی ایجاد کند. دیریبوز را با یوبیکینول ترکیب نکنید، زیرا شواهد اولیه از تداخل آنتاگونیستی میان آنها حکایت دارد.
پیکنوژنول عصاره استاندارد پوست کاج دریایی فرانسوی *Pinus pinaster* و منبع متمرکز پلیفنولها، بهویژه پروسیانیدینها، است.(۴۰۶) کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو، کاهش تجمع پلاکتی، افزایش نیتریکاکسید و بهبود اندوتلیوم و ریزگردش از مسیرهای احتمالیاند.(۴۰۶)(۴۰۷)(۴۰۸)
فراتحلیل سال ۲۰۲۵ از ۱۳ کارآزمایی نشان داد مصرف روزانه برای چهار تا ۲۴ هفته، فشار سیستولیک و دیاستولیک را بیش از سه میلیمتر جیوه کاهش میدهد.(۴۰۹) LDL-C در هشت مطالعه حدود نه میلیگرم در دسیلیتر کم شد، اما تریگلیسرید و HDL-C تغییر نکردند.
کیفیت شواهد پایین و تغییرپذیری اثر زیاد بود. پیکنوژنول در افراد دارای سلامت متابولیک طبیعی اثر کم یا صفر و در فشار خون بالا یا سندرم متابولیک اثر باثباتتری داشت. تا انتشار کارآزماییهای باکیفیتتر، گزینه امیدوارکننده باقی میماند.
برای فشار خون ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیگرم در روز بیشترین پشتوانه را دارد.(۴۰۹) همین بازه برای LDL-C نیز رایج بوده، اما دوز بهینه آن قطعیت کمتری دارد. همراه ضدانعقادها، داروهای فشار خون یا بیماری خودایمنی با پزشک مشورت کنید.
اسپیرولینا نام چند گونه جلبک سبزآبی از گروه سیانوباکتریها است و پلیفنول، رنگدانه، پروتئین، اسید چرب چندغیراشباع، کربوهیدرات پیچیده، ویتامین و ماده معدنی دارد.(۴۱۲) فیکوسیانین، رنگدانه آبی، ماده فعال اصلی پیشنهادی است.(۴۱۳)
کاهش استرس اکسیداتیو،(۴۱۴)(۴۱۵) مهار ACE، افزایش نیتریکاکسید، کاهش جذب کلسترول و افزایش دفع آن سازوکارهای احتمالیاند.(۴۱۳)(۴۱۶)
در تحلیل هشت کارآزمایی با ۳۸۷ فرد دارای بیماری، مصرف روزانه برای حدود ۸ تا ۱۳ هفته فشار سیستولیک را ۴٫۴ و دیاستولیک را ۲٫۹ میلیمتر جیوه کم کرد.(۴۱۷) تحلیل زیرگروهی نشان داد اثر فقط در فشار خون بالا وجود داشت.
تحلیل ۲۰ کارآزمایی با ۱۰۷۶ نفر، بیشتر دارای بیماری، کاهش متوسط LDL-C و تریگلیسرید را طی ۸ تا ۱۲ هفته گزارش کرد.(۴۱۸) تفاوت زیاد جمعیتها و فرآوردهها قابلیت اتکا را محدود میکند.
آلودگی به میکروسیستین، فلزات سنگین یا میکروبها مهمترین نگرانی کیفیت است؛ محصول دارای آزمون شخص ثالث انتخاب کنید. در فنیلکتونوری یا بیماری خودایمنی بدون نظر پزشک مصرف نکنید.
دو گرم در روز برای کاهش فشار خون کافی گزارش شده است.(۴۱۷) برای چربی خون نیز دوزهای کمتر از چهار گرم، معمولا یک تا دو گرم، از دوزهای بالاتر مؤثرتر بودند.(۴۱۸)
عصاره آبی پوست درخت آرجونا یا *Terminalia arjuna* در طب آیورودا برای سلامت قلب بهکار رفته است. مطالعات مقدماتی در نارسایی قلبی،(۴۳۴) بیماری پایدار عروق کرونر،(۴۳۵) بیماری کرونر(۴۳۶) و افراد دارای اضافهوزن یا چاقی همراه فشار خون بالا یا مرزی(۴۳۷) سودهایی گزارش کردهاند. مطالعهای در افراد کاملا سالم وجود ندارد.
سه مطالعه بهبود چربی خون(۴۳۵)(۴۳۶)(۴۳۷) و یک مطالعه افزایش ظرفیت ورزشی در آنژین پایدار مزمن را نشان داد.(۴۳۸) در دو مطالعه تریگلیسرید و VLDL-C بیش از ۳۰ درصد کاهش یافت.(۴۳۵)(۴۳۷) کاهش LDL-C، کلسترول کل، اکسیدشدن چربی و بعضی شاخصهای التهاب نیز گزارش شد.(۴۳۵)(۴۳۶)(۴۳۹) بااینحال، هنگام مقایسه با استاتین، برتری در چربی خون یا جریان خون دیده نشد.(۴۳۴)
شواهد مقدماتی، جمعیتهای محدود و نبود مطالعات پیشگیری در افراد سالم اجازه رتبه بالاتر نمیدهند. پژوهشهای آینده باید قومیتهای متنوعتر، پاسخ به دوز و پیامدهای بالینی را بررسی کنند.
روزانه ۱٫۵ گرم عصاره، تقسیمشده در دو یا سه وعده و همراه آب، پیشنهاد میشود. مطالعات چهار تا دوازدههفتهای از ۵۰۰ میلیگرم پودر پوست تا دو دوز پنجگرمی پودر استفاده کردهاند و میانه دوز عصارهها ۱٫۵ گرم بوده است.
دوز بهینه مشخص نیست. مطالعه جدیدتر پنج گرم پودر معمولی در روز استفاده کرد.(۴۳۷) هنوز روشن نیست عصارههای استانداردشده برای آرجونتین نسبت به پودر معمولی برتری مهمی داشته باشند.(۴۳۴)(۴۳۸)(۴۴۶)
ویتامین K نام گروهی از مولکولهای محلول در چربی است. K1 یا فیلوکینون در سبزیجات برگسبز تیره وجود دارد، بیشتر در کبد ذخیره و برای فعالکردن عوامل انعقادی لازم است.(۴۴۷)(۴۴۸)(۴۴۹)
K2 یا مناکینون شامل MK-4 تا MK-10 است. از غذاهای تخمیری، پنیر، گوشت و تخممرغ بهدست میآید و باکتریهای روده نیز آن را میسازند. K2 در بافتهای خارج کبد، از جمله دیواره رگ، توزیع گستردهتری دارد.(۴۴۷)(۴۴۸)(۴۴۹)
پروتئین وابسته به ویتامین K به نام matrix Gla protein از کلسیفیکاسیون عروقی جلوگیری میکند؛ کلسیفیکاسیون یکی از شاخصهای قابل اتکای آترواسکلروز است.(۴۵۰)(۴۵۱) در مطالعات آیندهنگر، دریافت بیشتر K1 و K2 بهترتیب با ۸ و ۳۰ درصد خطر کمتر بیماری عروق کرونر همراه بود.(۴۴۸) سطح بیشتر dp-ucMGP، علامت کمبود عملکردی K، با ۸۴ درصد خطر بیشتر مرگ از همه علل، ۹۶ درصد مرگ قلبیعروقی و ۵۷ درصد رخداد قلبیعروقی مرتبط بوده است.
مرور سال ۲۰۲۳ شامل ۱۴ کارآزمایی و ۱۵۳۳ نفر بود: چهار مطالعه K1، نه مطالعه MK-7 و یک مطالعه شکل نامشخص را بررسی کردند.(۴۴۹) جمعیتها شامل بیماری مزمن کلیه، دیابت نوع ۲، زنان یائسه، گیرندگان پیوند کلیه و فقط دو مطالعه در افراد بدون بیماری شناختهشده بودند.
در مجموع، ویتامین K سرعت پیشرفت امتیاز کلسیم عروق کرونر را بهطور آماری کم و dp-ucMGP را بهشکل واضح کاهش داد. دو مطالعه افراد نسبتا سالم نیز نشان دادند مصرف بلندمدت، دستکم سه سال، ممکن است شاخصهای عروقی سالمندان دارای عوامل خطر خفیف را بهتر کند.(۴۵۴)(۴۵۵)
نتایج مطالعات منفرد ناسازگارند و بهبود نشانگر matrix Gla همیشه با کاهش کلسیفیکاسیون واقعی همراه نبوده است.(۴۴۹)(۴۵۴)(۴۵۶)(۴۵۷) هنوز ثابت نشده که تغییر امتیاز کلسیم به کاهش حمله قلبی، سکته یا مرگ منجر شود؛ بنابراین ویتامین K امیدوارکننده است، نه گزینه ثانویه.
مصرف مکمل ویتامین K برای مصرفکنندگان وارفارین، کومادین، جانتوون، آسنوکومارول، سینتروم یا نیکومالون بدون نظارت پزشکی مناسب نیست، زیرا این داروها با مهار عملکرد انعقادی ویتامین K اثر میکنند.
در افراد سالم، افزایش MK-7 از ۱۰ تا ۳۶۰ میکروگرم انعقاد را بیشازحد افزایش نداد، زیرا عوامل انعقادی از قبل کاملا کربوکسیله بودند.(۴۵۸)
در مطالعات، K2 از ۹۰ تا ۲۰۰۰ میکروگرم در روز استفاده شده و بهترین شواهد برای ۱۸۰ میکروگرم است. K1 از ۵۰۰ میکروگرم تا ۱۰ میلیگرم بررسی شده و ۵۰۰ میکروگرم پشتوانه مناسبی دارد.(۴۴۹)
پانصد میکروگرم K1 برای سه سال ممکن است پیشرفت کلسیم عروق کرونر سالمندان دارای کلسیفیکاسیون قبلی را کند کند.(۴۵۶)(۴۵۹) مصرف ۱۸۰ میکروگرم MK-7 برای سه سال نیز سفتی شریان را در زنان یائسه سالم بهتر کرده است.(۴۵۵) غذاهای غنی از ویتامین K انتخاب نخستاند، هرچند مطالعات مداخلهای غذایی هنوز اثر مستقل K را قطعی نکردهاند.
ویتامین D محلول در چربی است و از ماهی، تخممرغ، غذاهای غنیشده و ساخت پوستی پس از نور فرابنفش بهدست میآید. گیرنده آن تقریبا در همه بافتها، از جمله سامانه قلبیعروقی، وجود دارد.(۴۶۹) اثر بر عملکرد قلب، آترواسکلروز، عروق، انعقاد، التهاب و استرس اکسیداتیو از سازوکارهای پیشنهادی است.(۴۷۰)(۴۷۱)(۴۷۲) بعضی مطالعات نیز بهبود فشار خون یا چربی خون را مطرح کردهاند.(۴۷۳)(۴۷۴)
مطالعات مشاهدهای سطح پایینتر ویتامین D را با بیماری و مرگ قلبیعروقی بیشتر مرتبط دانستهاند.(۴۷۵)(۴۷۶)(۴۷۷)(۴۷۸) سطح بهینه محل بحث است، اما سازمانهای اصلی ۲۰ تا ۳۰ نانوگرم در میلیلیتر را کافی میدانند و زیر ۱۲ نانوگرم در میلیلیتر نگرانی بیشتری ایجاد میکند.(۴۷۹)(۴۸۰)
بااینحال، کارآزماییهای یک تا هفتساله نشان دادهاند مکمل ویتامین D خطر بیماری یا مرگ قلبیعروقی را کم نمیکند.(۴۸۲)(۴۸۳)(۴۸۴)(۴۸۵) دوز روزانه در برابر دوزهای بزرگ دورهای، جنس، سن و سطح پایه نتیجه را تغییر ندادند.(۴۸۴) مطالعات تصادفیسازی مندلی نیز سطح ژنتیکی پایینتر را علت افزایش خطر نشان ندادهاند.(۴۸۶)
حتی در سطح پایه کمتر از ۲۰ نانوگرم در میلیلیتر، ۲۰۰۰ واحد روزانه برای میانگین ۵٫۳ سال یا ۱۰۰ هزار واحد ماهانه برای ۳٫۳ سال رخدادها را کم نکرد.(۴۸۷)(۴۸۸) هنوز ممکن است افراد با کمبود شدید زیر ۱۲ نانوگرم در میلیلیتر متفاوت باشند، اما کارآزمایی کافی وجود ندارد.
در نارسایی قلبی، بعضی مطالعات افزایش کسر جهشی را گزارش کردهاند،(۴۸۹)(۴۹۰)(۴۹۱) بهویژه ۴۰۰۰ واحد روزانه برای ۱۲ ماه(۴۹۲) یا دوز بزرگ هر ۱۰ هفته برای شش ماه(۴۹۳) در افرادی با میانگین پایه کمتر از ۲۰. بااینحال، مسافت ششدقیقه راهرفتن و NT-proBNP بهتر نشدند.
ویتامین D برای پیشگیری عمومی قلبی توصیه نمیشود و در نارسایی قلبی نیز اثباتنشده است. کمبود باید برای سلامت عمومی و طبق آزمایش و نظر پزشک درمان شود، نه با انتظار پیشگیری قلبی مستقل.
عصاره برگ زیتون با روغن زیتون متفاوت و حاوی غلظت بالای پلیفنولهایی مانند اولئوروپئین و هیدروکسیتیروزول است.(۴۹۴)(۴۹۵)(۴۹۶) برگ زیتون حتی میتواند پلیفنول بیشتری از روغن داشته باشد.(۴۹۷)(۴۹۸) مطالعات حیوانی کاهش فشار خون و بهبود چربی خون را پیشنهاد کردهاند.(۴۹۴)(۴۹۵)
در انسان، تعداد اندکی کارآزمایی نتایج ناسازگاری برای عوامل خطر قلبی گزارش کردهاند.(۴۹۹)(۵۰۰) بعضی مطالعات در فشار خون بالا سود نشان دادهاند.(۵۰۱)(۵۰۲)(۵۰۳) در یک کارآزمایی هشتهفتهای، ۱۰۰۰ میلیگرم در روز اثری مشابه یک داروی کاهنده فشار داشت.(۵۰۲)
این یافتهها امیدوارکنندهاند، اما برای اثبات کاهش پایدار و مهم فشار خون کافی نیستند. تفاوت جمعیت و فرآورده احتمالا بخشی از ناهمگونی را توضیح میدهد. در حال حاضر عصاره برگ زیتون گزینه اثباتنشده است.
رسوراترول پلیفنولی در بادامزمینی، انواع توت، انگور و بهویژه شراب قرمز است. توجه به آن تا حدی از «پارادوکس فرانسوی» میآید؛ شیوع نسبتا کم بیماری قلبی در فرانسه با وجود دریافت بالای چربی اشباع.(۵۰۴) فرض شده شراب قرمز و رسوراترول عامل این تفاوتاند، اما این فرض اثبات نشده است.
مطالعات سلولی و حیوانی مهار رادیکال آزاد، افزایش آنتیاکسیدان، کاهش سیتوکینهای التهابی، افزایش سیتوکینهای ضدالتهابی، بهبود میتوکندری و نیتریکاکسید و کاهش فیبروز و بزرگشدن قلب را گزارش کردهاند.(۵۰۵)(۵۰۶)
شواهد انسانی قانعکننده نیست. در دیابت نوع ۲ یا بیماری قلبی، بعضی نشانگرهای التهاب و استرس اکسیداتیو بهتر و برخی بدون تغییر بودهاند.(۵۰۷)(۵۰۸)(۵۰۹)(۵۱۰) CRP ممکن است کاهش یابد، اما IL-6 معمولا تغییر نمیکند و اهمیت کاهش منفرد CRP روشن نیست.
رسوراترول میتواند عملکرد اندوتلیوم را در چند ساعت نخست بهتر کند، اما مصرف روزانه چند هفتهای اثر پایداری نشان نداده است.(۵۱۱)(۵۱۲) چربی خون یا فشار خون نیز بهشکل قابل اتکا و معنادار بهتر نمیشوند.(۵۱۲)(۵۱۳)(۵۱۴)(۵۱۵)(۵۱۶) نبود اثر قانعکننده بر پیامدهای مهم قلبی، آن را در گروه اثباتنشده نگه میدارد.
افراد دارای مشکل قلبی ممکن است نسبت به عوارض دوز بالای کافئین، از جمله افزایش فشار خون، حساستر باشند. افزایش خطر آسیبهای حاد مانند حمله قلبی هنوز فرضی است و نتایج مطالعات یکدست نیست.(۵۱۷)
اگر کافئین مصرف میکنید، معمولا از ۴۰۰ میلیگرم در روز فراتر نروید. با ایجاد تحمل، دوز را بالا نبرید؛ مدتی مصرف را قطع یا کم کنید تا حساسیت بازگردد.
کافئین همه نوشیدنیها، غذاها، مکملهای پیش از تمرین و چربیسوزها را جمع بزنید. کافئین ممکن است با نام ماده دیگری پنهان باشد؛ برای نمونه دانه گوارانا از دانه قهوه کافئین بیشتری دارد.
مقدار کافئین نوشیدنیها به نوع دانه، روش تهیه و حجم سرو وابسته است. سقف ۴۰۰ میلیگرم ممکن است با چند قهوه غلیظ یا ترکیب قهوه، چای، نوشابه انرژیزا و مکمل بهسرعت پر شود.(۵۱۸)(۵۱۹)(۵۲۰)(۵۲۱)(۵۲۲)(۵۲۳)
راهنماها مرتب بهروزرسانی و مکملهای جدید اضافه میشوند. اولویت با گزینههای محبوبتر، محتملتر از نظر اثر و نیازمند ارزیابی دوباره است. نبود یک مکمل در این راهنما بهمعنای مؤثر یا بیخطر بودن آن نیست.
پیش از هر تغییر، ترکیب فعلی را چند هفته ثابت نگه دارید. هر گزینه را جداگانه بررسی و با پزشک مطرح کنید. تداخل منفی با داروها و مکملها و همچنین اثرهای همافزا را بسنجید. اگر دو ماده اثر جمعشونده دارند، ممکن است دوز کمتر هرکدام مناسبتر باشد.
در بازه پیشنهادی بمانید. اگر یک دوز دقیق ذکر شده، بیشتر از حدود ۱۰ درصد با آن فاصله نگیرید. دوز بالاتر میتواند بیفایده یا خطرناک و دوز پایینتر بیاثر باشد. آغاز با نصف دوز برای افراد حساس به مکمل یا دارو رویکرد محتاطانهای است.
هرجا شواهد اجازه دهد، زمان مصرف در بخش «روش مصرف» آمده است. در بسیاری از موارد دادهها متناقض یا غایباند. شروع با نصف دوز کمک میکند عوارضی مانند خستگی روزانه یا بیخوابی شبانه را شناسایی کنید.
پاسخ در مدخل هر مکمل ذکر میشود. غذاهای مختلف هضم، جذب و متابولیسم را متفاوت تغییر میدهند. برای نمونه ویتامینهای محلول در چربی A، D، E و K با یک وعده کوچک دارای چربی بهتر از وعده بزرگ و کمچرب جذب میشوند.
DRI مجموعه مقادیر مرجع تغذیهای مؤسسه پزشکی آمریکا است. RDA حدی است که نیاز حداقل ۹۷٫۵ درصد افراد سالم را پوشش میدهد، نه لزوما مقدار ایدهآل؛ بنابراین برای ۲٫۵ درصد ممکن است کم باشد. AI مشابه RDA اما با قطعیت کمتر است. UL بیشترین دریافت روزانهای است که برای ۹۷٫۵ درصد افراد سالم ایمن دانسته میشود و برای ۲٫۵ درصد ممکن است زیاد باشد.
بهطور کلی رژیم سالم باید دستکم RDA و کمتر از UL هر ماده را فراهم کند، اما استثنا زیاد است؛ فردی که زیاد عرق میکند به سدیم بیشتر و مصرفکننده متفورمین ممکن است به B12 بیشتر نیاز داشته باشد.
مقادیر مرجع بر وزن میانه جمعیت آمریکا بنا شدهاند. نیاز با وزن تغییر میکند، اما تناسب مستقیم ندارد؛ بنابراین دو برابر بودن وزن بهمعنای دو برابر شدن همه DRIها نیست.
K1 و K2 شکلهای طبیعیاند. K3 شکل مصنوعی شناختهشدهای است که میتواند با گلوتاتیون، آنتیاکسیدان اصلی بدن، تداخل کند. این ماده زمانی برای کمبود K نوزادان استفاده میشد، اما سمیت کبدی، زردی و کمخونی همولیتیک ایجاد کرد. امروز فقط با دوز کم در خوراک دام بهکار میرود و در بدن حیوان به K2 MK-4 تبدیل میشود.
بله، سه مسیر این راهنما کاملا تکراری نیستند و میتوانند همافزا باشند. فلاونوئیدهای کاکائو، هسته انگور یا پوست کاج سرعت تولید نیتریکاکسید را بیشتر میکنند. نیترات ماده اولیهای فراهم میکند که بدون آنزیم NOS به نیتریکاکسید تبدیل میشود. سیر پیامرسانی نیتریکاکسید را تقویت میکند، هرچند کاهش فشار آن بیشتر با افزایش پیامرسانی سولفید هیدروژن مرتبط است. بهدلیل خطر افت فشار، ترکیب را تدریجی و با پایش انجام دهید.
خیر. حتی میوههای نسبتا پرنیترات از بیشتر سبزیجات مقدار کمتری دارند. در هر ۱۰۰ گرم، چغندر حدود ۱۹۹٫۲ میلیگرم نیترات دارد، درحالیکه طالبی ۳۲٫۵، توتفرنگی ۱۷٫۲، موز ۷٫۶، سیب دو و پرتقال ۰٫۹ میلیگرم دارند.
روغن ماهی عمدتا چربی چندغیراشباع و در برابر گرما، نور و اکسیژن مستعد اکسیدشدن است. افزودن آنتیاکسیدان سرعت اکسیدشدن را کم میکند. ویتامین E رایج است و پژوهشهایی اسید کارنوزیک را احتمالا مؤثرتر دانستهاند.(۵۲۴)
محصول را در جای خنک و تاریک، مانند یخچال، نگه دارید. روغن مایع باید در بطری تیره و آنقدر کوچک باشد که طی یک یا دو ماه مصرف شود، زیرا با هر بار بازشدن اکسیژن وارد بطری میشود. پمپ میتواند تماس را کمتر کند و کپسولها نیز نسبت به بطری باز از اکسیدشدن محافظت بیشتری دارند.
مکمل کلسیم ممکن است فشار خون را کم و بعضی شاخصهای قلبی را بهتر کند، اما خطر هیپرکلسمی را نیز افزایش میدهد و شاید به بیماری قلبی کمک کند. همراه ویتامین D احتمال افزایش خطر سکته مطرح شده است.(۵۲۵) شواهد متناقضاند و هنوز معلوم نیست سود از زیان بیشتر باشد؛ بنابراین کلسیم فقط برای سلامت قلب در ترکیب قرار نگرفته است.
فشار خون با دو عدد مانند ۱۲۰ روی ۸۰ میلیمتر جیوه گزارش میشود. عدد نخست فشار سیستولیک، فشار واردشده به دیواره شریان هنگام انقباض قلب، و عدد دوم فشار دیاستولیک، فشار هنگام استراحت و پرشدن قلب، است. مرزهای تشخیصی میان دستورالعملها کمی تفاوت دارند؛ تشخیص را بر پایه چند اندازهگیری درست و نظر پزشک انجام دهید.
حتی کاهش دو تا پنج میلیمتر جیوهای فشار سیستولیک میتواند بیماری قلبیعروقی و مرگ کلی را بهطور قابل توجه کم کند.(۵۲۹) کاهش وزن در اضافهوزن، رژیم DASH، کاهش سدیم، افزایش پتاسیم غذایی، فعالیت بدنی و محدودکردن الکل هرکدام اثر دارند و ترکیب آنها معمولا از اجرای منفرد بهتر است.(۵۳۰)(۵۳۱)(۵۳۲)(۵۳۳)(۵۳۴)
افزایش فعالیت بدنی میتواند فشار سیستولیک را چهار تا نه میلیمتر جیوه کم کند. اثر ورزش در افرادی که فشار پایه بالاتری دارند بیشتر است. فراتحلیل شبکهای نشان داد ترکیب تمرین مقاومتی و استقامتی احتمالا مؤثرتر است، اما میان تمرین ایزومتریک، استقامتی و مقاومتی بهتنهایی برنده قطعی وجود ندارد.(۵۳۵)
بهدلیل گزارش ناقص، دوز، دفعات و مدت بهینه روشن نیست. ارتباط مشخصی میان شدت و مقدار کاهش نیز دیده نشد. بیشتر مطالعات در فشار طبیعی یا کمی بالا انجام شدهاند، بنابراین تعمیم دقیق به فشار خون شدید محدود است. در مجموع همه انواع ورزش مفید بهنظر میرسند، اما مقدار و نوع برتر هنوز مشخص نیست.
انواع مختلف خطر قلبی ممکن است به نوع و مقدار متفاوت تمرین نیاز داشته باشند. ابزار EXPERT برای کمک به تجویز فردی ورزش بر اساس وضعیت بیمار ساخته شده است.(۵۳۶)
در این سامانه درجه A به مرورهای نظاممند یا کارآزماییهای باکیفیت و مستقیم، B به شواهد مشاهدهای قوی یا استنباط از کارآزمایی، C به مطالعات موردشاهدی یا همگروهی خوب و سازگار، و D به شواهد مشاهدهای ضعیفتر یا نظر متخصص اشاره دارد. در بیماری قلبی تثبیتشده، نسخه تمرینی باید با پزشک یا متخصص بازتوانی قلب هماهنگ شود.
سلولهای ماکولا دنسا در کلیه غلظت سدیم را حس میکنند.(۵۳۷) اگر سدیم خون بسیار پایین شود، سامانه رنین، آنژیوتانسین و آلدوسترون فعال میشود؛ بنابراین محدودیت بسیار شدید در بعضی شرایط میتواند فشار را بالا ببرد.(۵۳۸)
حالت رایجتر این است که دریافت زیاد نمک آب بیشتری در بدن نگه میدارد، حجم و فشار خون را افزایش میدهد و در بلندمدت به سامانه قلبیعروقی فشار وارد میکند.
کاهش سدیم، فشار سیستولیک و دیاستولیک را بیشتر در افرادی پایین میآورد که فشار پایه بالاتری دارند. در فشار طبیعی اثر کوچک، از نظر بالینی ناچیز یا حتی ناموجود است. پاسخ به کاهش ۲۳۰۰ میلیگرم سدیم در روز به وضعیت پایه و حساسیت فردی به نمک وابسته است.
شواهدی با قطعیت پایین وجود دارد که مصرف زیاد گوشت قرمز یا فرآوریشده را با خطر بیشتر بیماری قلبیعروقی مرتبط میداند.(۵۳۹)(۵۴۰)(۵۴۱) انجام کارآزمایی تغذیهای بلندمدت دشوار است، بنابراین احتمال رسیدن به قطعیت بسیار بالا کم است.
گوشت فقط بخشی از الگوی کلی است. اگر مقدار آن متعادل باشد، منظم ورزش کنید، میوه و سبزی و فیبر کافی بخورید، سیگار نکشید و الکل را محدود کنید، اثر مستقل آن نگرانی اصلی نیست. برای رویکرد محتاطانه، مصرف را به سه وعده در هفته محدود کنید؛ هر وعده حدود ۸۵ گرم است. ابتدا گوشتهای نمکسود، دودی و بسیار فرآوریشده را کم کنید.
گلوتاتیون خوراکی به سیستئین، گلیسین و اسید گلوتامیک تجزیه میشود. سیستئین عامل محدودکننده سرعت ساخت گلوتاتیون در بدن است. NAC راهی کارآمدتر و ارزانتر برای تأمین سیستئین است و چند مطالعه افزایش بیشتر گلوتاتیون خون با NAC خوراکی نسبت به همان دوز گلوتاتیون خوراکی را گزارش کردهاند.
بهروزرسانی عمده
بیشتر مدخلها مطابق شواهد روز بازبینی شدند و مدخلهای فیبر، منیزیم و ویتامینهای B افزوده شدند. رتبه بسیاری از گزینهها تغییر کرد و بخش ترکیبها بازنویسی و ساده شد.
پژوهش: Wyatt Brown، Adel Moussa، Mike Murray، Antonis Damianou و Megan Michaux ویرایش: Molly Gregas بازبینی: Wyatt Brown و Molly Gregas
بهروزرسانی عمده
مقدمهای جدید و کاملتر نوشته شد و مدخلهای چای سبز، روغن زیتون و گوجهفرنگی و لیکوپن اضافه شدند.
پژوهش: Wyatt Brown، Adel Moussa، Mike Murray، Michael Hull، Antonis Damianou و Megan Michaux ویرایش: Molly Gregas بازبینی: Wyatt Brown و Molly Gregas
بهروزرسانی عمده، نسخه ۳
همه مکملها مطابق استانداردهای جدید بازبینی شدند، رتبه چند گزینه تغییر کرد و منابع مناسب افزوده شدند. مدخلهایی از جمله ال-آرژینین، ال-سیترولین، ویتامین D و اسپیرولینا اضافه شدند. برای همه مکملها بهجز گزینههای اثباتنشده و توصیهنشده بخش ایمنی نوشته شد و متن برای خوانایی بهتر ویرایش شد.
پژوهش: Wyatt Brown، Adel Moussa، Mike Murray، Michael Hull و Antonis Damianou ویرایش: Molly Gregas بازبینی: Wyatt Brown و Molly Gregas
[1]Cardiovascular diseases (CVDs).()
[17]Lusis AJAtherosclerosisNature.(2000 Sep 14)
[48]Aleixandre A, Miguel MDietary fiber and blood pressure control.Food Funct.(2016 Apr)
[55]Slavin JLDietary fiber and body weightNutrition.(2005 Mar)
[89]Martin MÁ, Ramos SImpact of cocoa flavanols on human health.Food Chem Toxicol.(2021-May)
[107]Zugravu C, Otelea MRDark Chocolate: To Eat or Not to Eat? A Review.J AOAC Int.(2019 Sep 1)
[146]Jones AMDietary nitrate supplementation and exercise performanceSports Med.(2014 May)
[154]Tattelman EHealth effects of garlic.Am Fam Physician.(2005-Jul-01)
[189]Buckley MS, Goff AD, Knapp WEFish oil interaction with warfarin.Ann Pharmacother.(2004-Jan)
[220]Sood B, Keenaghan MCoenzyme Q10.()
[258]R C Walker, A J WrightThe fluoroquinolonesMayo Clin Proc.(1991 Dec)
[259]Gröber UMagnesium and Drugs.Int J Mol Sci.(2019-Apr-28)
[268]Nishida S, Satoh HVascular modulation of rat aorta by taurine.Adv Exp Med Biol.(2009)
[281]D G GoldenMedical ethics courses for student technologistsRadiol Technol.(1991 Jul-Aug)
[293]Leon-Garcia et alTomato (Solanum lycopersicum)Fruit and Vegetable Phytochemicals.(11-2017)
[339]Evans AM, Fornasini GPharmacokinetics of L-carnitineClin Pharmacokinet.(2003)
[365]Robinson KHomocysteine, B vitamins, and risk of cardiovascular disease.Heart.(2000 Feb)
[366]Clarke RHomocysteine, B vitamins, and the risk of cardiovascular disease.Clin Chem.(2011 Aug)
[374]Harris EHigh Niacin Levels May Raise Cardiovascular Disease Risk.JAMA.(2024 Mar 26)
[377]Merrell BJ, McMurry JPFolic AcidStatPearls.(2024-01)
[391]Taylor JR, Wilt VMProbable antagonism of warfarin by green tea.Ann Pharmacother.(1999-Apr)
[410]Rohdewald PJUpdate on the clinical pharmacology of Pycnogenol(R).(2015)
[453]J W SuttieVitamin K-dependent carboxylaseAnnu Rev Biochem.(1985)
[462]Booth SLVitamin K: food composition and dietary intakesFood Nutr Res.(2012)
[519]Desbrow B, Hall S, Irwin CCaffeine content of Nespresso® pod coffeeNutr Health.(2019 Mar)