کووید-۱۹ بیماری عفونی ناشی از ویروس SARS-CoV-2 است. این بیماری از زمان نخستین توصیف در دسامبر ۲۰۱۹ در سراسر جهان گسترش یافته است. ویروس عمدتاً از طریق قطرات تنفسی و ذرات معلق منتقل می‌شود؛ بنابراین ماندن طولانی در فاصلهٔ نزدیک فرد آلوده خطر را افزایش می‌دهد. کووید-۱۹ و آنفلوانزا علائم مشترک فراوانی دارند، اما ازدست‌دادن بویایی یا چشایی می‌تواند وجه تمایز باشد.

علائم معمولاً ۲ تا ۱۴ روز پس از ابتلا ظاهر می‌شوند و از خفیف تا شدید متغیرند. تب یا لرز، سرفه، تنگی نفس، خستگی، ضعف عضله، ازدست‌دادن بویایی یا چشایی، سردرد، گلودرد، گرفتگی یا آبریزش بینی، تهوع یا استفراغ و اسهال از علائم هستند (۱).

چند نوع آزمایش برای تشخیص به کار می‌رود. آزمایش سریع ذرات ویروس را شناسایی می‌کند، در دسترس عموم است، می‌توان آن را شخصاً انجام داد و کمتر از یک ساعت نتیجه می‌دهد. آزمایش آزمایشگاهی دقیق‌تر است، اما نتیجه دیرتر آماده می‌شود. آزمایش سرم نیز پادتن‌های مشخصی را شناسایی می‌کند که نشان‌دهندهٔ عفونت قبلی یا واکسیناسیون هستند (۲).

واکسن‌ها خطر ابتلا و در صورت ابتلا شدت بیماری را کاهش می‌دهند (۳). افزون بر مراقبت حمایتی مانند استراحت، دریافت مایعات و داروهای بدون نسخه، برای افراد فاقد عامل خطر بیماری شدید لزوماً درمان پزشکی توصیه نمی‌شود. برای افراد در معرض بیماری شدید، درمان ضدویروسی مانند نیرماترلویر–ریتوناویر خط اول است (۴).

ویتامین D اثرهای گوناگونی بر التهاب و سامانهٔ ایمنی دارد. سطح پایین آن در خون معمولاً با خطر بیشتر عفونت، بیماری شدید و مرگ ارتباط دارد، اما مطالعاتی که پیش یا پس از عفونت ویتامین D داده‌اند نتایج یکدستی ندارند. خواص ضدالتهابی کورکومین به‌خوبی مطالعه شده‌اند و شاید بتوانند شدت کووید-۱۹ را کاهش دهند.

چاقی، دیابت نوع ۲ و بیماری قلبی که با رژیم مرتبط‌اند، از عوامل خطر مهم بیماری شدید و مرگ در کووید-۱۹ هستند (۵). بنابراین عادت غذایی کاهندهٔ خطر این بیماری‌ها اهمیت دارد. رژیم غذایی از مسیر ایمنی نیز با کووید-۱۹ مرتبط است. دریافت کافی انرژی، ریزمغذی و درشت‌مغذی برای حفظ سامانهٔ ایمنی نیرومند ضروری است و به کاهش خطر و شدت بیماری کمک می‌کند (۶). فلاونوئیدها، ترکیبات گیاهی دارای خواص آنتی‌اکسیدانی و تعدیل‌کنندهٔ ایمنی که در چای، شکلات، کیپر و پونهٔ کوهی فراوان‌اند، (۷) شاید برای این منظور قابل‌توجه باشند (۸)

راه‌های کاهش انتشار کووید-۱۹ با دیگر عفونت‌های ویروسی تنفسی یکسان‌اند: استفاده از ماسک برای کاهش پخش قطرات و ذرات تنفسی، رعایت فاصله در صورت امکان و بهداشت پایه مانند پوشاندن دهان هنگام سرفه، شستن دست یا استفاده از ضدعفونی‌کننده (۹، ۱۰، ۱۱، ۱۲ و ۱۳). پژوهش ویژهٔ کووید-۱۹ دربارهٔ بعضی از این کارها محدود است، اما در کاهش انتشار دیگر ویروس‌های تنفسی مؤثرند.

ویروس SARS-CoV-2 عامل کووید-۱۹ است و عمدتاً از راه هوا، قطرات تنفسی و ذرات معلق، میان افراد نزدیک به هم منتقل می‌شود (۱۴). بیماری شدید یا مرگ در مردان، سالمندان و افراد مبتلا به فشار خون بالا، دیابت، چاقی، COPD، بیماری مزمن کبد یا کلیه یا سرطان بیشتر است. بارداری، نقص ایمنی و مصرف داروهای سرکوب‌کنندهٔ ایمنی نیز خطر را افزایش می‌دهند (۵).