وضعیتهای سلامتی
همه هدفها و وضعیتهای سلامتی دارای صفحه فارسی در بانک شواهد آقای بدنساز.
جستوجو در این صفحه
همه هدفها و وضعیتهای سلامتی دارای صفحه فارسی در بانک شواهد آقای بدنساز.
اختلالات اضطرابی گروهی از اختلالاتاند که با اضطراب یا ترس بیشازحد مشخص میشوند. اضطراب برخلاف ترس پایدار است و به رویدادهای آینده مربوط میشود. انواع آن شامل اختلال اضطراب فراگیر، اضطراب اجتماعی، فوبیاهایی مانند ترس از پرواز یا آگورافوبیا و اختلال هراس هستند. توجه: آقای بدنساز برای اختلالات نامبرده صفحههای جداگانه دارد. بانک دادهٔ این صفحه مطالعات افراد مبتلا به سایر اختلالات اضطرابی، اختلال اضطرابی نامشخص یا اختلالات اضطرابی مختلط را پوشش میدهد.
داشتن اختلال اضطرابی با تجربهٔ اضطراب یکسان نیست. اضطراب و ترس میتوانند پاسخهای طبیعی و سازگارانه به موقعیتهای پُرفشار و ترسناک باشند. علائم اضطراب ممکن است در زمینهٔ اختلالات روانی یا جسمانی دیگر یا در اثر دارو و مواد مخدر نیز رخ دهند. اما در اختلالات اضطرابی، احساس اضطراب یا ترس مکرر، بیشازحد، باثبات و پایدار است و ممکن است با علائم دیگری مانند اختلال خواب یا حملهٔ هراس همراه باشد. ویرایش پنجم راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-5) اختلالات اضطرابی را گروهی تعریف میکند که ویژگیهای ترس و اضطراب بیشازحد و آشفتگیهای رفتاری مرتبط را به اشتراک میگذارند (۱۱). شایعترین اختلالات اضطرابی بزرگسالان فوبیای اختصاصی، اختلال هراس، اضطراب اجتماعی، اضطراب فراگیر و آگورافوبیا هستند (۱۲).
صرف تجربهٔ علائم اضطراب بهمعنای ابتلا به اختلال اضطرابی نیست. انجمن روانشناسی آمریکا در راهنمای DSM معیارهای تشخیصی هر اختلال را تعیین کرده است (۱۱). اختلال اضطراب فراگیر با اضطراب و نگرانی بیشازحد و دشوار برای کنترل مشخص میشود که ناراحتی یا اختلال عملکرد ایجاد میکند و با دستکم سه مورد از بیقراری، خستگی، دشواری تمرکز، تحریکپذیری، تنش و اختلال خواب همراه است. در اضطراب اجتماعی، ترس پایدار و نامتناسب از قضاوتشدن در یک یا چند موقعیت اجتماعی، ناراحتی شدید یا اختلال عملکرد ایجاد میکند. در فوبیای اختصاصی، شیء یا موقعیتی مشخص بهطور پایدار ترس یا اضطراب شدیدی نامتناسب با خطر واقعی ایجاد میکند. اختلال هراس با حملات مکرر و غیرمنتظرهٔ هراس و نگرانی یا تغییر رفتار پس از آن مشخص میشود. آگورافوبیا ترس و اضطراب پایدار و نامتناسب دربارهٔ دستکم دو مورد از حملونقل عمومی، فضای باز، فضای بسته، جمعیت یا صف، و تنها بیرونبودن از خانه است که به اجتناب و اختلال عملکرد میانجامد. تشخیص هرکدام تنها زمانی انجام میشود که دارو یا ماده، بیماری جسمانی یا اختلال روانی دیگری توضیح بهتری برای علائم نباشد.
اختلال اضطرابی نباید خودتشخیصی شود؛ تمایز اضطراب طبیعی از اختلال به تجربهٔ بالینی نیاز دارد. پس از کنارگذاشتن علل دیگری مانند دارو، مواد یا بیماری جسمانی، پزشک با ارزیابی روانشناختی اختلال را تشخیص میدهد (۱۳). این ارزیابی معمولاً براساس معیارهای راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM) انجمن روانشناسی آمریکا یا طبقهبندی بینالمللی آماری بیماریها و مشکلات مرتبط با سلامت (ICD) سازمان جهانی بهداشت انجام میشود. تشخیص تنها زمانی ممکن است که اثر دارو یا ماده، بیماری جسمانی یا اختلال روانی دیگر توضیح بهتری برای علائم نباشد.
داروهای ضداضطراب مانند بتابلوکرها و داروهای ضدافسردگی، بهتنهایی یا همراه درمان روانشناختی، برای کاهش علائم بهکار میروند. درمان شناختیرفتاری (CBT) و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) از روشهای رواندرمانی این اختلالات هستند (۱۳).
مکملهای متعددی برای کاهش علائم اضطراب، هم در افراد مبتلا به اختلال اضطرابی و هم در زمینههای دیگر، بررسی شدهاند؛ اما مکملهای دارای شواهد قوی اندکاند. کپسول روغن اسطوخودوس در دو کارآزمایی روی مبتلایان مؤثر بود (۱۴). یک مرور نظاممند سال ۲۰۱۰ گزارش کرد بیشتر کارآزماییهای تصادفیسازیشدهٔ کاوا اضطراب را در افراد مبتلا به اختلال اضطرابی یا اختلالات مرتبط کاهش دادند، هرچند این مکمل ممکن است خطر مسمومیت کبدی داشته باشد (۲). بااینحال، یک مرور سال ۲۰۲۲ آن را برای اختلال اضطراب فراگیر چندان مؤثر ندانست (۱۵).
بعضی الگوهای غذایی ممکن است به کاهش علائم اضطراب، از جمله در مبتلایان به اختلالات اضطرابی، کمک کنند. صفحهٔ علائم اضطراب و بخش «رژیم غذایی چه ارتباطی با علائم اضطراب دارد؟» اطلاعات بیشتری ارائه میکند.
بعضی شواهد نشان میدهند مدیتیشن میتواند علائم اضطراب را کاهش دهد؛ (۱۶) این روش در افراد بدون تشخیص اختلال از نبود مداخله یا مداخلهٔ ساختگی بهتر و در مبتلایان بهاندازهٔ درمانهای فعال دیگر مؤثر بوده است (۱۷). ورزش، بهویژه ورزش هوازی پُرشدت و تمرین مقاومتی، نیز ممکن است علائم اضطراب را حتی در مبتلایان به اختلال اضطرابی بهبود دهد (۱۸ و ۱۹).
علل اختلالات اضطرابی پیچیدهاند و کاملاً شناخته نشدهاند. ژنتیک، محیط و زیستشناسی مغز همگی میتوانند نقش داشته باشند (۱۲).
۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۶
برداشت ما
براساس این مرور دامنهای، رژیمهای ضدالتهابی، بهویژه رژیم مدیترانهای، در بیشتر کارآزماییهای بررسیشده علائم افسردگی را بهبود دادند و در مطالعات مشاهدهای، بهخصوص در افراد دارای علائم، با خطر کمتر افسردگی ارتباط داشتند. بااینحال، اثر همگانی نبود: یک فراتحلیل ارتباطی برای رژیم مدیترانهای نیافت (۱) و در بسیاری از کارآزماییها رژیم همراه ورزش یا مشاوره اجرا شد و سهم مستقل آن را نامشخص کرد. این رژیم فواید جسمانی اثباتشده و زیان اندکی دارد، (۲) بنابراین تا محکمترشدن شواهد سلامت روان انتخابی منطقی است.
۷ مهٔ ۲۰۲۶
برداشت ما
بهدلیل شواهدی که نشان میدهند آشواگاندا میتواند محور هیپوتالاموس–هیپوفیز–آدرنال و سطح انتقالدهندههای عصبی را تعدیل کند، توجه زیادی به توانایی احتمالی این گیاه برای بهبود سلامت روان وجود دارد (۱، ۲ و ۳). این فراتحلیل نیز همسو با شواهد دیگر گزارش کرد که آشواگاندا علائم استرس، اضطراب و افسردگی را کاهش میدهد. بااینحال، کیفیت شواهد بسیار پایین بود و میزان فواید میان مطالعات تفاوت زیادی داشت؛ موضوعی که نشان میدهد اثر آن برحسب جمعیت و برنامهٔ مصرف مکمل متفاوت است.
۳۰ ژانویهٔ ۲۰۲۶
برداشت ما
در این فراتحلیل ۷۲ کارآزمایی تصادفیسازیشدهٔ کنترلشده روی ۶٬۰۹۷ شرکتکننده، پریبیوتیکها، پروبیوتیکها و سینبیوتیکها علائم اضطراب و افسردگی را کاهش دادند.
۲ ژانویهٔ ۲۰۲۶
برداشت ما
در این کارآزمایی تصادفیسازیشدهٔ کنترلشده روی ۱۰۹ بزرگسال مبتلا به اضطراب خفیف تا متوسط، تنفس آگاهانه و پیوسته در مقایسه با گروه کنترل فهرست انتظار، اضطراب را کاهش داد.
۳۱ دسامبر ۲۰۲۵
برداشت ما
در این فراتحلیل شبکهای ۲۴ کارآزمایی تصادفیسازیشدهٔ کنترلشده روی ۲٬۱۰۰ زن باردار، ورزش در دوران بارداری علائم افسردگی و اضطراب را کاهش داد.
اضطراب طبق تعریف انجمن روانشناسی آمریکا ترکیبی از دلنگرانی یا هراس دربارهٔ رویدادهای آینده، علائم جسمانی تنش و انتظار خطری قریبالوقوع است (۲۰). در مقابل، ترس پاسخ هیجانی و فیزیولوژیک به تهدیدی فوری است (۲۱). اضطراب و ترس هر دو هیجانهای طبیعیاند که همه گاهی تجربه میکنند. اما در اختلالات اضطرابی، اضطراب و ترس بیش از ۶ ماه پایدار میمانند و بیشازحدند یا پس از سنی که از نظر رشدی مناسباند ادامه مییابند. این اختلالات میتوانند مستقیماً، مانند لالی انتخابی که فرد در بعضی موقعیتها قادر به سخنگفتن نیست، یا از راه تغییر زندگی برای اجتناب از موقعیتهای برانگیزاننده، مانند آگورافوبیا، فعالیتهای روزانه را مختل کنند. برای خواندن پاسخ کامل به پرسش «ترس، اضطراب و اختلالات اضطرابی چه تفاوتی دارند؟» کلیک کنید.
ویرایش پنجم راهنمای تشخیصی و آماری انجمن روانشناسی آمریکا (DSM-5) اختلالهای زیر را اضطرابی تعریف میکند: (۱۱) اختلال اضطراب جدایی؛ لالی انتخابی؛ فوبیای اختصاصی مانند ترس از عنکبوت؛ اختلال اضطراب اجتماعی یا فوبیای اجتماعی؛ اختلال هراس؛ آگورافوبیا؛ اختلال اضطراب فراگیر؛ اختلال اضطرابی ناشی از ماده یا دارو؛ اختلال اضطرابی ناشی از بیماری جسمانی دیگر؛ سایر اختلالات اضطرابی مشخص؛ و اختلال اضطرابی نامشخص. علائم اضطراب و حملهٔ هراس ممکن است با هرکدام همراه باشند. برای خواندن پاسخ کامل به پرسش «چه اختلالهایی در گروه اختلالات اضطرابی قرار میگیرند؟» کلیک کنید.
یوهیمبین، فرآوردههای حاوی آن و مکملهای دارای سازوکار مشابه مانند راوولسین باید کنار گذاشته شوند، زیرا میتوانند در مبتلایان اضطراب ایجاد کنند (۲۲). محرکها نیز اگرچه همیشه اضطراب ایجاد نمیکنند، اغلب پاسخ استرس را برمیانگیزند و ممکن است علائم موجود را بدتر کنند. شاید قطع کامل آنها لازم نباشد، اما بهتر است مصرف مکرر، بهویژه هنگام تشدید علائم، محدود شود. کافئین کمترین احتمال ایجاد اضطراب را میان محرکها دارد. در حالت ایدهآل، ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیگرم کافئین با همان مقدار تیانین همراه میشود؛ تیانین میتواند اضطراب ناشی از کافئین را در بعضی افراد بدون کاهش اثر محرک آن مهار کند. بهبود تمرکز ناشی از کافئین و تیانین نیز اثر همافزا نشان داده است. برای خواندن پاسخ کامل به پرسش «افراد مبتلا به اختلال اضطرابی باید از چه مکملهایی پرهیز کنند؟» کلیک کنید.